Mỹ cần ngừng bất ngờ trước bước tiến AI của Trung Quốc

Tuần trước, hai công ty trí tuệ nhân tạo hàng đầu của Trung Quốc đã công bố những mô hình AI mà họ cho là có thể cạnh tranh ngang tầm với các hệ thống tiên tiến nhất từ các công ty Mỹ như OpenAI và Anthropic. Ngay lập tức, thị trường tài chính phản ứng nhạy bén, khi một số nhà phân tích mô tả sự kiện này như một “cú sốc” với ngành công nghệ Mỹ và gọi đây là một khoảnh khắc đánh thức trong cuộc đua công nghệ. Một số tờ báo như Associated Press và Bloomberg đã gọi các mô hình mới của Trung Quốc là những bước đột phá bất ngờ, khiến cổ phiếu công nghệ toàn cầu lao dốc vì lo ngại các công ty Mỹ sẽ phải cân nhắc lại chi tiêu khổng lồ cho hạ tầng AI.

Tuy nhiên, sự ngạc nhiên này dường như không hoàn toàn hợp lý khi trong nhiều năm qua các cảnh báo về sự thu hẹp khoảng cách AI giữa Trung Quốc và Mỹ đã xuất hiện. Trung Quốc và Mỹ hiện kiểm soát phần lớn các mô hình AI được sử dụng phổ biến trên thế giới, với nhiều công cụ Trung Quốc nằm trong số top 10 theo bảng xếp hạng tiêu thụ token và benchmark. Hiệu suất giữa các mô hình của hai nước đã gần bằng nhau, với các mô hình như Z.ai và DeepSeek của Trung Quốc được đánh giá cạnh tranh ngang ngửa các sản phẩm hàng đầu từ Mỹ.

Không chỉ có hiệu năng tốt, các mô hình AI Trung Quốc cũng có chi phí sử dụng rẻ hơn đáng kể so với các đối thủ Mỹ. Theo một công ty mới nổi tại Bắc Kinh là Moonshot AI, sản phẩm mới Kimi K3 của họ có giá khoảng 15 USD cho mỗi triệu token đầu ra, trong khi các mô hình tương đương từ OpenAI và Anthropic có giá lần lượt khoảng 30 và 50 USD. Sức hút của sản phẩm mới này mạnh đến mức Moonshot phải tạm ngừng nhận đăng ký mới do lượng truy cập quá tải.