Donald Trump liên tục đe dọa phạm tội chiến tranh trong khủng hoảng Iran ngày càng nghiêm trọng

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày càng lún sâu vào cuộc khủng hoảng tại Trung Đông, cụ thể là Iran, khi ông có biểu hiện bối rối và căng thẳng trong những ngày gần đây. Tình hình trở nên rõ ràng khi ông đến căn cứ không quân Dover để tham dự lễ bàn giao trang trọng thi thể ba quân nhân Mỹ thiệt mạng trong các cuộc tấn công của Iran tại Jordan và Iraq vào cuối tuần qua.

Ở trong Phòng Bầu dục, Trump bị đặt câu hỏi về kế hoạch đối phó khi Iran không có vẻ muốn đạt thỏa thuận như ông tuyên bố, dẫn đến một phản ứng căng thẳng từ ông. Vào thời điểm cuộc bầu cử giữa kỳ đang đến gần, áp lực từ dư luận và các nghị sĩ đối với ông cũng ngày một tăng cao.

Theo luật nhân đạo quốc tế, việc nhắm vào cơ sở hạ tầng dân sự như cầu, nhà máy xử lý nước hay trạm điện khi không chứng minh được mục đích quân sự là hành động cấm và có thể bị coi là tội ác chiến tranh, hành động trả đũa không thể biện minh cho điều này. Tuy nhiên, hiện chưa có cơ chế pháp lý để truy cứu trách nhiệm cá nhân trong chính quyền Mỹ, bởi Mỹ không phải là thành viên đầy đủ của Tòa án Hình sự Quốc tế, và quyền miễn trừ tuyệt đối của tổng thống khiến ông không thể bị truy tố trong nội địa.

Pete Hegseth, được mệnh danh là “Bộ trưởng Chiến tranh” của Trump, đã làm rõ mức chi phí khổng lồ mà cuộc chiến tranh tại Iran đang gây ra khi điều trần trước ủy ban Thượng viện. Ông thừa nhận tổng chi phí đã lên tới 37,5 tỷ USD, trong khi kế hoạch ngân sách Đảng Cộng hòa trị giá 95 tỷ USD đang được đề xuất, bao gồm hỗ trợ nông dân và thay đổi luật bầu cử nhưng tập trung chính vào quân sự.

Hegseth cho biết nếu không được cấp thêm kinh phí, việc huấn luyện và lương bổng binh sĩ sẽ bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Trong tổng ngân sách đề xuất, 46 tỷ USD dự kiến dùng để mua vũ khí và nâng cấp dây chuyền sản xuất, trong khi 21 tỷ USD dành cho tiền lương, nhiên liệu và thay đổi thiết bị. Ông cảnh báo thiếu hụt ngân sách sẽ đe dọa khả năng chi trả cho binh sĩ.

Trong phiên điều trần, các thượng nghị sĩ Đảng Dân chủ chỉ ra rằng hàng chục tỷ USD trong ngân sách quân sự từ năm trước vẫn chưa được sử dụng, tạo áp lực lớn lên phía chính quyền. John Ossoff, thượng nghị sĩ Georgia thuộc Đảng Dân chủ, liên tục chất vấn Hegseth về những tuyên bố không chính xác trước đó, khi ông khẳng định quân đội Iran đã bị tiêu diệt hoàn toàn nhưng thực tế binh sĩ Mỹ vẫn liên tục thiệt mạng.

Thượng nghị sĩ Gary Peters từ Michigan nhận xét tình hình eo biển Hormuz vẫn đóng cửa gây tổn thất lớn cho nền kinh tế và chiến tranh khiến quân nhân Mỹ tiếp tục thiệt mạng. Hegseth phản bác những nhận định này là thiếu trách nhiệm và xúc phạm sự hy sinh của binh sĩ. Tuy nhiên, Peters đã chỉ rõ nguyên nhân thất bại tới từ lãnh đạo chiến dịch chứ không phải cá nhân binh sĩ.

Ngày hôm nay, Trump đến căn cứ Dover để nhận thi thể ba quân nhân thiệt mạng trong chiến tranh Iran. Dù tỏ ra trang nghiêm trong lễ tưởng niệm, ông nhiều lần đổ lỗi cho các bên khác chịu trách nhiệm bảo vệ lực lượng Mỹ trong khu vực, cho rằng việc thiệt mạng là do thiếu hiệu quả của những người vận hành khác ở Jordan.

Ông phát biểu: "Họ đã để một điều gì đó lọt qua ở Jordan. Nếu chúng ta có những người vận hành khác, có thể chuyện này đã không xảy ra." Tuy nhiên, ông không nêu rõ cụ thể ai là người chịu trách nhiệm bảo vệ lực lượng Mỹ tại đây.

Trên mạng xã hội Truth Social, Trump tiếp tục liệt kê các cuộc xung đột khác của Mỹ trong nhiều năm qua và số lượng thương vong, cách phản ứng được cho là cố gắng né tránh trách nhiệm trong lúc gia đình quân nhân đang đau buồn.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.