Khám phá về cuộc sống vận động mạnh của các công chúa Ai Cập cổ đại Dahschur

Các công chúa từ thời kỳ Ai Cập cổ đại cách đây khoảng 3.800 năm được biết đến qua những cổ vật tìm thấy trong các ngôi mộ của họ tại Dahschur, nhưng việc hình dung nét mặt và vóc dáng ban đầu của họ gặp nhiều khó khăn. Các thi thể được ướp xác bảo quản chỉ để lại bộ xương không toàn vẹn, và sau đó những chiếc sọ của họ bị mất trong một bảo tàng giải phẫu ở Cairo. Do đó, các nhà khảo cổ học chỉ có thể nghiên cứu dựa trên bộ xương còn lại và các dấu vết trên xương để hiểu về họ.

Nghiên cứu do nhà khảo cổ Zeinab Hashesh từ Đại học Beni-Suef cùng các cộng sự thực hiện, công bố trên tạp chí chuyên ngành Frontiers in Environmental Archaeology, cho thấy năm công chúa mang tên Noub-Hotep, Ita, Khenmet, Itaweret và có thể thêm Sathathormeryt đã sở hữu thân hình thể thao, thậm chí có cơ bắp phát triển. Đặc biệt, trong các ngôi mộ của họ phát hiện nhiều loại vũ khí như cung tên, roi da, và một chiếc dao găm đồng tinh xảo. Nếu những vũ khí này xuất hiện trong mộ của nam giới thì không ai ngạc nhiên, nhưng sự hiện diện của chúng trong mộ phụ nữ đặt ra nhiều nghi vấn về vai trò và hoạt động của các công chúa này.

Nhóm nghiên cứu phân tích các điểm gắn cơ và dấu mòn trên xương của các công chúa, từ đó nhận thấy những vết tích phù hợp với hoạt động thường xuyên sử dụng các vũ khí tương ứng được tìm thấy trong mộ. Ví dụ, ở những nơi có mũi tên, xương tay và thân trên có dấu hiệu biến dạng và dày lên do lực kéo liên tục. Công chúa Ita, người được phát hiện có dao găm đồng trong mộ, có dấu hiệu khối cơ tay phát triển, cho thấy cô có thể cầm nắm mạnh mẽ. Điều này đặt ra giả thiết các công chúa có thể đã thường xuyên luyện tập hoặc sử dụng các loại vũ khí này.

Bên cạnh đó, nghiên cứu còn ghi nhận các dấu hiệu suy dinh dưỡng trong thời thơ ấu và các khiếm khuyết di truyền, điều thường thấy trong các gia đình hoàng tộc có hôn nhân gần. Ngoài ra, công chúa Itaweret sở hữu những vết thương đã lành trên xương, có thể do chấn thương từ những cú đánh. Những phát hiện này cho thấy cuộc sống của họ không đơn giản chỉ là hưởng thụ trong nhung lụa mà có thể tồn tại nhiều thách thức về mặt thể chất.

Đến nay vẫn chưa có chứng cứ xác thực để khẳng định các công chúa là chiến binh hay không, cũng như không thể chắc chắn họ đã thực sự sử dụng các loại vũ khí được tìm thấy trong mộ. Có thể các dấu hiệu trên xương cũng liên quan đến những hoạt động lao động nặng nhọc khác và trùng hợp với hiện vật trong mộ. Tuy nhiên, khả năng họ thường xuyên tiếp xúc với vũ khí cũng không thể loại trừ. Quan trọng hơn, các công chúa Dahschur rõ ràng không sống trong cuộc đời sung túc, thoải mái mà phải đảm nhận các công việc thể lực đầy thử thách.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.