Boris Johnson chỉ trích việc bổ nhiệm Ed Miliband làm Ngoại trưởng Anh gây xúc động với Kremlin

Cựu Thủ tướng Anh Boris Johnson mới đây đã bày tỏ sự không hài lòng khi Ed Miliband được chỉ định làm Ngoại trưởng. Ông cho rằng Kremlin sẽ vui mừng trước sự kiện này vì những hành động trong quá khứ của Miliband đã gián tiếp giúp Tổng thống Nga Vladimir Putin có cơ hội xâm lược Crimea và Ukraine.

Johnson nhấn mạnh rằng trong vai trò thủ lĩnh Công đảng khi đó, Ed Miliband từng ngăn chặn kế hoạch can thiệp quân sự của Anh vào Syria nhằm phản ứng với việc chính quyền của Tổng thống Bashar al-Assad sử dụng vũ khí hóa học. Hành động này được cho là có phần trách nhiệm trong việc tạo điều kiện cho sự bành trướng của Nga sau đó.

Việc bổ nhiệm Miliband làm Ngoại trưởng đã khơi lại cuộc tranh cãi xung quanh quyết định ông chống lại việc tham gia phá hủy kho vũ khí hóa học của Syria năm 2013. Khi đó, ông đã chỉ đạo các nghị sĩ Công đảng bỏ phiếu phản đối kế hoạch do Thủ tướng David Cameron dẫn dắt phối hợp với Mỹ can thiệp.

Kế hoạch này nhằm ngăn chặn việc sử dụng vũ khí hóa học đã giết hại hơn 1.400 dân thường Syria. Sự thiếu quyết đoán của Anh khi đó còn làm gián đoạn kế hoạch do chính quyền Obama đề xuất, với Mỹ đổ lỗi cho Quốc hội Anh về sự thất bại này.

Wes Streeting, hiện là Bộ trưởng Quốc phòng Anh, từng cho rằng chính sự do dự của Anh và Mỹ đã tạo ra khoảng trống quyền lực mà Nga lợi dụng để củng cố quyền lực của Assad lâu dài hơn. Mặc dù vậy, Streeting cho biết ông không chỉ trích cá nhân Miliband mà chỉ nêu ra bài học rút ra từ quá khứ.

Chuyên gia Trung Đông Charles Lister đánh giá vai trò của Miliband trong việc ngăn chặn phản ứng của Anh và Mỹ với việc sử dụng vũ khí hóa học ở Syria đã gây ra nhiều hệ quả toàn cầu. Ông nhấn mạnh sự kiện này tạo động lực để Nga xâm lược Ukraine, dẫn tới khủng hoảng người tị nạn Syria, thúc đẩy chủ nghĩa dân túy cực hữu và những diễn biến chính trị phức tạp như Brexit.

Theo The Telegraph, một quan chức cấp cao trong chính quyền Trump dự đoán sự bổ nhiệm Miliband sẽ trở thành "điểm gây căng thẳng" giữa Anh và Mỹ do ông này ủng hộ mạnh mẽ mục tiêu giảm phát thải carbon về mức bằng không (net-zero) và từng phản đối việc sử dụng căn cứ Anh phục vụ máy bay ném bom Mỹ.

Đồng thời, một đồng minh thân cận của Trump là Steve Bannon tiết lộ chính quyền Trump đã cảnh báo lãnh đạo Andy Burnham rằng việc chọn Miliband là "rất có hại" cho mối quan hệ "đặc biệt" giữa hai nước. Tuy nhiên, Burnham vẫn quyết định bổ nhiệm Miliband bất chấp cảnh báo.

Một quan chức Trump khác nhận xét việc Miliband được bổ nhiệm làm Ngoại trưởng là "không thuận lợi" nhưng bày tỏ nhẹ nhõm vì ông không trở thành Bộ trưởng Tài chính.

Chủ tịch Đảng Bảo thủ Kevin Hollinrake đã chỉ trích Miliband "đã gọi Tổng thống Trump là người phân biệt chủng tộc, coi thường phụ nữ và thú nhận hành vi quấy rối", đồng thời cho rằng điều này khiến chính quyền Mỹ lo ngại sớm. Ông khẳng định sự xuất hiện của Miliband ngày đầu tiên đã làm cho mối quan hệ Anh - Mỹ khó quản lý hơn chứ không phải tốt hơn.

Trước công chúng, Miliband khẳng định sẽ lấy tinh thần của cha mẹ mình – những người đã thoát khỏi chế độ phát xít và tìm nơi tị nạn ở Anh – làm kim chỉ nam trong công việc ngoại giao. Ông nhấn mạnh rằng khi giá trị dân chủ, pháp quyền và tự do đang bị đe dọa nghiêm trọng, ông sẽ mang tinh thần đó vào vai trò Ngoại trưởng.

Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Anh cho biết Ngoại trưởng mới được Thủ tướng bổ nhiệm để bảo vệ lợi ích và giá trị của nước Anh trong bối cảnh thế giới ngày càng nguy hiểm. Ngay trong ngày đầu nhậm chức, ông đã gọi điện thoại với người đồng cấp Ukraine nhằm khẳng định cam kết hỗ trợ Ukraine và đã đến Manila gặp các đồng minh chiến lược quan trọng.

Theo lời phát ngôn viên, việc Miliband nhận trách nhiệm này thể hiện sự nỗ lực thúc đẩy vị thế và an ninh quốc gia của Anh trên trường quốc tế, bất chấp những tranh cãi về người đứng đầu ngành ngoại giao mới.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.