Ukraine thử nghiệm công nghệ lái xe từ xa: thách thức thực sự là kết nối ổn định

Hành trình thử nghiệm công nghệ lái xe từ xa tại Ukraine

Tối muộn tại sân sau văn phòng Adaptis, đội ngũ kỹ thuật đã trải qua nhiều giờ thử nghiệm một hệ thống đặc biệt: một chiếc xe điều khiển từ xa không có người lái bên trong, trong khi trạm điều khiển đặt cách xa nhiều cây số. Dù trời đã tối muộn, các chuyên gia vẫn kiên nhẫn chờ đợi kết nối ổn định giữa xe và trạm điều khiển mặt đất, yếu tố quyết định sự thành công của dự án này.

Dự án hợp tác giữa Adaptis của Ukraine và Elmo – công ty công nghệ sâu của Estonia chuyên phát triển công nghệ lái xe từ xa, nhằm ứng dụng trong các tình huống dân sự, vận tải và an ninh. Hệ thống lái xe từ xa của Elmo đã được chứng nhận hợp pháp tại Liên minh châu Âu và đang được thử nghiệm trong điều kiện thực tế ở Ukraine. Gần đây, Uklon công bố dự án thí điểm lái xe từ xa đầu tiên tại Ukraine với sự đồng hành công nghệ của Elmo, đánh dấu bước tiến quan trọng trong ngành công nghệ địa phương.

Tác động tiềm năng và ứng dụng thực tế trong chiến tranh

Công nghệ lái xe từ xa mang lại nhiều ưu thế đặc biệt trong bối cảnh chiến tranh Nga – Ukraine. Các phương tiện không người lái được điều khiển từ xa có thể giúp giảm thiểu rủi ro đối với con người trong các nhiệm vụ nguy hiểm như sơ tán, vận chuyển thiết bị, tháo gỡ bom mìn hay các hoạt động tác chiến khác. Đây là bước tiến công nghệ vừa thực dụng vừa nhân đạo khi có thể hỗ trợ quân sự cũng như xã hội.

Đặc biệt, giải pháp công nghệ này còn tạo ra cơ hội việc làm dành cho các cựu chiến binh, khi họ có thể trở thành tài xế điều khiển xe từ xa, phù hợp với những người không còn có thể lái xe truyền thống do các thương tật.

Thách thức lớn nhất: đảm bảo kết nối vệ tinh ổn định

Để một chiếc xe điều khiển từ xa hoạt động hiệu quả, yếu tố quan trọng nhất là kết nối mạng ổn định với độ trễ thấp, giúp truyền video và dữ liệu điều khiển từ trạm mặt đất đến xe. Adaptis đã hỗ trợ Elmo tối ưu hệ thống kết nối vệ tinh, khi các lựa chọn truyền thống như LTE hay kết nối vệ tinh tiêu chuẩn không đảm bảo được sự ổn định trong khu vực có cơ sở hạ tầng mạng bị phá hủy hoặc không ổn định.

Từ khi bắt đầu hợp tác vào đầu năm 2024, hai bên đã thử nghiệm nhiều giải pháp và cuối cùng chọn công nghệ Starlink của SpaceX làm nền tảng kết nối thiết yếu. Thách thức kỹ thuật bao gồm tích hợp thiết bị đầu cuối Starlink vào xe, đảm bảo nguồn điện ổn định, duy trì kết nối thông suốt khi xe di chuyển trong điều kiện thực tế khắc nghiệt.

Thử nghiệm ban đầu và quá trình hoàn thiện công nghệ

Chuỗi thử nghiệm đầu tiên diễn ra tại Kyiv, khi chiếc xe Elmo Remote được điều khiển từ trạm điều khiển đặt ở vị trí khác. Sau nhiều giờ căng thẳng vào buổi tối, chiếc xe cuối cùng đã di chuyển thành công hoàn toàn bằng lệnh điều khiển từ xa. Đây là cột mốc quan trọng xác nhận công nghệ đã hoạt động ổn định và khả thi.

Sau giai đoạn thí nghiệm, đội ngũ Elmo trở lại Estonia để hoàn thiện các thủ tục phê duyệt, tinh chỉnh kỹ thuật và chuẩn bị cho sản xuất hàng loạt. Cả quá trình kéo dài gần một năm từ lần thử nghiệm đầu tiên đến công bố chính thức. Thành công này không chỉ là bước tiến về công nghệ mà còn chứng minh hiệu quả ứng dụng cao trong các tình huống thực tế, với khả năng kết nối vệ tinh là nhân tố quyết định.

Tổng giám đốc Adaptis, ông Tymchenko, nhận định đây là dự án hợp tác giúp phát triển giải pháp có thể cứu sống con người khi những nhiệm vụ nguy hiểm được thực hiện mà không cần người lái trong xe. Điều này nâng cao giá trị và tầm quan trọng của công nghệ trên nhiều phương diện.

Công nghệ lái xe từ xa đang trở thành một công cụ thiết yếu trong bối cảnh các miền đất có hạ tầng mạng kém ổn định, giúp chuyển đổi thử nghiệm thành những ứng dụng thực tế mang lại lợi ích lớn cho xã hội và quốc phòng.

Mykola Kalinichenko - đồng sáng lập & CEO Adaptis, với hơn 20 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực sản xuất, từng giữ vai trò CTO tại Adaptis, là người chịu trách nhiệm phát triển sản phẩm kỹ thuật và phối hợp nghiên cứu trong dự án.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.