Kemi Badenoch nổi lên như ứng viên Thủ tướng Anh sáng giá năm 2029

Khi Kemi Badenoch được bầu làm lãnh đạo Đảng Bảo thủ vào tháng 11/2024, nhiều người, trong đó có nhà báo Ross Clark của Daily Mail, từng nghi ngờ bà chỉ là một giải pháp tạm thời. Họ so sánh bà với những nhân vật từng nắm quyền như Michael Foot hay Jeremy Corbyn – những nhà lãnh đạo từng được coi là không thể đem lại chiến thắng trong các cuộc bầu cử lớn. Mục đích ban đầu của bà Badenoch được cho là giữ cho đảng vận hành đến khi tình hình chính trị đủ thuận lợi để một lãnh đạo mạnh mẽ hơn thay thế.

Thậm chí, có giai đoạn Badenoch đối mặt với nguy cơ không thể giữ vững vị trí lãnh đạo trong bối cảnh các đối thủ như Nigel Farage nổi lên mạnh mẽ hơn trong phe đối lập. Những bước đầu tiên của bà trên chính trường có phần lúng túng, với các phát biểu lan man và chưa tạo được đòn bẩy chính trị hiệu quả để đánh bại đối thủ Keir Starmer – người được đánh giá cao với thế mạnh pháp lý và đa số ghế áp đảo trong Quốc hội.

Tuy nhiên, diễn biến trong hơn một năm qua đã chứng kiến sự chuyển mình mạnh mẽ của Badenoch. Bà không chỉ duy trì vị trí hàng đầu trong chính đảng, mà còn đóng góp quan trọng vào sự sa sút của lãnh đạo đối lập Starmer, nổi bật nhất là qua vụ bê bối liên quan đến Peter Mandelson. Trong khi đó, phe đối lập Reform UK của Nigel Farage ngày càng mất uy tín sau những thất bại ở các cuộc bầu cử phụ tại Gorton, Denton và Makerfield, cũng như bê bối tài trợ liên quan đến các khoản tiền từ các tội phạm đã bị kết án và tỷ phú tiền điện tử.

Người đứng đầu Reform UK cũng đang đối mặt với nhiều khó khăn chính trị khi quyết định gây ra cuộc bầu cử phụ tại khu vực Clacton trở nên lộn xộn và mất uy tín. Trong khi đó, các cuộc thăm dò gần đây cho thấy Kemi Badenoch đang có điểm tín nhiệm vượt trội, với kết quả cao hơn cả Thủ hiến sắp tới của Anh, Andy Burnham, bất chấp sự thay đổi và biến động trong lòng cử tri.

Mặc dù Đảng Bảo thủ hiện mới chỉ giữ khoảng 21% tỷ lệ ủng hộ theo YouGov, còn Labour và Reform UK lần lượt là 20% và 23%, mọi thứ vẫn đang trong tầm kiểm soát và chưa ai chiếm ưu thế rõ rệt. Nếu có sự hồi phục mạnh mẽ, Đảng Bảo thủ hoàn toàn có thể vươn lên dẫn đầu và trở thành đối trọng thực sự trong cuộc cạnh tranh chính trị sắp tới.

Andy Burnham, thủ lĩnh Labour, được đánh giá là có phong cách diễn thuyết tốt hơn và nhận thức sâu sắc về các vấn đề kinh tế xã hội như chi phí sinh hoạt. Tuy nhiên, Badenoch lại biết cách tận dụng lợi thế khi chỉ trích các biện pháp chi tiêu của chính phủ Labour, gọi đây là “một chu kỳ tiêu xài lãng phí” và khẳng định Burnham hành xử như “thủ hiến thành phố Manchester” thay vì một vị Thủ tướng Anh quốc.

Tình hình tài chính công của Anh cũng là điểm nóng trong chiến dịch tranh cử và sẽ ảnh hưởng lớn đến kết quả bầu cử tới. Báo cáo mới nhất của Văn phòng Thống kê Quốc gia Anh cho biết nợ công đã chạm mức 2,989 nghìn tỷ bảng vào cuối tháng 6, tương đương khoảng 100.000 bảng mỗi hộ gia đình. Dự kiến trong tháng sau, mức nợ sẽ vượt ngưỡng 3 nghìn tỷ bảng, tương đương tổng giá trị GDP của Anh.

Điều này đặt ra nguy cơ Anh có thể rơi vào khủng hoảng tài chính nghiêm trọng tương tự như Hy Lạp năm 2010. Tuy nhiên, phe đối lập Labour dưới sự dẫn dắt của Burnham dường như chưa chuẩn bị đủ cho tình huống này do bị áp lực phe cánh trong đảng chống lại các biện pháp cắt giảm chi tiêu xã hội. Việc đề xuất các dịch vụ công tốn kém như Dịch vụ Chăm sóc Quốc gia với ngân sách 19 tỷ bảng mỗi năm khiến câu chuyện tài chính Anh càng thêm căng thẳng.

Badenoch đã thể hiện sự nhanh nhạy khi vận động chống lại các chính sách xanh có thể gây thiệt hại và đưa ra ý tưởng rút Anh khỏi Công ước Nhân quyền châu Âu để tự kiểm soát luật di trú. Bà còn cần tập trung cụ thể vào việc phản đối chi tiêu công thái quá, cũng như chuẩn bị sẵn sàng cho việc xin lỗi công khai về thất bại của Đảng Bảo thủ trong quản lý di cư và các chính sách kinh tế gần đây.

Với vai trò từng là thư ký kinh doanh dưới thời Rishi Sunak, Badenoch sở hữu hình ảnh tươi mới và tích cực để làm được điều đó. Trong khi đó, Andy Burnham cần thận trọng khi đối đầu trực tiếp với Badenoch, tránh lặp lại sai lầm của người tiền nhiệm Starmer khi xem thường đối thủ.

Việc Đảng Labour chưa từng có một nữ lãnh đạo trong khi Đảng Bảo thủ đã có đến bốn người cũng là một chi tiết đáng chú ý trong bối cảnh tranh chấp chính trị giữa hai đảng lớn.

Dù chưa thể chắc chắn tương lai, nhưng nhiều nhà phân tích đang dõi theo cẩn trọng rằng, sau thời gian ngắn hưởng tuần trăng mật, Burnham có thể sẽ phải đối đầu với Badenoch trong cuộc đua trở thành Thủ tướng Anh vào năm 2029.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.