Cá sát thủ orca đâm tan nát cá mặt trời ở vịnh California

Cảnh quay gây ấn tượng mạnh với các nhà khoa học, trong đó có tiến sĩ Kathryn Ayres, người đã thốt lên “Ôi Chúa ơi!” khi chứng kiến sự việc qua video dưới nước. Tiến sĩ Ayres cho rằng đây có thể là phương pháp của orca để nghiền nát con mồi, tương tự như cách làm thức ăn cho con nhỏ, hoặc cũng có thể chỉ đơn giản là một trò chơi với thức ăn, bởi orca nổi tiếng thích chơi đùa với mồi của mình.

Các nhà khoa học đã đặt tên cho hành vi này là kỹ thuật "ram-to-fragment" (đâm vỡ tách nhỏ). Điều đáng chú ý là những con cá mặt trời được orca tấn công thường đã chết và mất nội tạng trước đó, cho thấy mục đích của hành vi này nhằm phân mảnh con mồi hơn là giết chết nó.

Cá voi trưởng thành không hề ăn những mảnh vụn còn lại sau cuộc tấn công, nhưng một con orca non đã bơi đến và tận hưởng phần thức ăn vụn như một "ly sinh tố cá mặt trời", củng cố giả thuyết rằng kỹ thuật này có thể là một hình thức đầu tư của bố mẹ dành cho con mình. Orca vốn được biết đến với hành vi xé nhỏ con mồi và chia sẻ với đàn con.

Chuyên gia cá tại Bảo tàng Australia, tiến sĩ Kerryn Parkinson, nhận xét đoạn video vừa ấn tượng vừa khiến người xem cảm thấy hơi đáng sợ, nhưng không lấy làm ngạc nhiên vì orca vốn là bậc thầy trong sáng tạo các kỹ thuật săn mồi và ăn uống.

Cá mặt trời thường bị meme trên mạng gán mác là "cá ngu nhất thế giới" nhưng thực tế, loài này có thể dài tới ba mét và nặng đến hai tấn, chúng sử dụng các vây lưng lớn để di chuyển linh hoạt khi cần thiết. Tuy nhiên, trước một nhóm orca tinh ranh và nhanh nhẹn, cá mặt trời gần như không có cơ hội thoát thân.

Đám mây vụn vỡ xuất hiện gồm các mô da, mỡ, cơ và tạng bị vỡ tung. Cá mặt trời không có vảy truyền thống mà da của chúng khá thô ráp giống cá mập, được cấu tạo từ các vảy biến đổi gọi là denticles. Tiến sĩ Parkinson từng chứng kiến một cuộc mổ xác cá mặt trời và nhận thấy đây là loài có da rất dày và thân thịt đặc chắc, khiến việc xé ra rất khó khăn.

Chính đặc điểm da dày và thịt chắc này có thể là nguyên nhân khiến orca chọn cách đâm nổ để phân tách con mồi, giúp việc ăn uống trở nên dễ dàng hơn. Ngoài ra, cá mặt trời còn có một lớp collagen dạng gel gọi là "capsule" chứa các vi sinh vật, việc giải phóng microbiome này khi bị đâm vỡ có thể mang lại lợi ích dinh dưỡng và sức khoẻ cho orca.

Nhà khoa học nghiên cứu cá voi Vanessa Pirotta bình luận hành vi này tương tự việc đánh vỡ quả pinata để giải phóng phần thưởng bên trong. Orca là loài thông minh và sống thành đàn, chúng phát triển nhiều chiến thuật săn mồi tinh vi nhằm đối phó với các con mồi đa dạng như cá voi lưng gù, sư tử biển, cá mập trắng hay cá hồi Chinook.

Thậm chí có những đàn orca đã học cách tấn công cả thuyền buồm, minh chứng cho tính sáng tạo và khả năng biến hoạt trong săn mồi lẫn vui chơi. Tiến sĩ Ayres nhấn mạnh vẫn còn nhiều kỹ thuật săn mồi mới của orca chưa được biết tới và chúng vẫn luôn khiến giới chuyên gia kinh ngạc với trí thông minh và hành vi phức tạp.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.