Tòa Tối Cao Colombia buộc công nhận cặp vợ chồng lớn tuổi là nạn nhân xung đột vũ trang

Câu chuyện của cặp vợ chồng già Daniela (77 tuổi) và Pedro (88 tuổi) bắt nguồn từ một vụ việc ngày 20/3/2000 tại một địa phương ở Colombia. Vào thời điểm đó, khu vực họ sinh sống trở thành mục tiêu tấn công của nhóm Farc cũ, trong đó khu vườn nhà Daniela bị nhóm này sử dụng làm chiến hào. Sự việc dẫn đến ngôi nhà của họ bị thiệt hại nghiêm trọng do giao tranh dữ dội, bao gồm cả các phát đạn từ máy bay chiến đấu, khiến gia đình phải tìm chỗ trú trong nhà tắm suốt nhiều giờ liền để tránh hiểm nguy.

Hậu quả về vật chất là tổn thất nghiêm trọng cho tài sản, đồng thời cặp đôi và các con trải qua tổn thương tinh thần sâu sắc. Bên cạnh đó, Daniela còn đang phải đối mặt với tình trạng suy giảm thính lực dần theo thời gian.

Mặc dù sự việc đã diễn ra hơn 20 năm, vào ngày 2/9/2024, Cơ quan Đơn vị Hỗ trợ và Bồi thường Toàn diện cho Nạn nhân (Uariv) đã từ chối ghi danh cặp đôi vào Đăng ký Nạn nhân Xung đột (RUV) với lý do không chứng minh được thiệt hại cá nhân hay sự kiện liên quan trực tiếp tới xung đột vũ trang nội bộ.

Trước quyết định này, Văn phòng Bảo vệ Nhân quyền Colombia đã thay mặt cặp vợ chồng đệ đơn khiếu kiện, khẳng định quyền được thụ hưởng quá trình xét xử công bằng cũng như được công nhận là nạn nhân, từ đó tiếp cận các hỗ trợ và đền bù cần thiết theo quy định pháp luật.

Tuy nhiên, Tòa án Gia đình Circuito vào ngày 4/6/2025 đã bác bỏ đơn kiện với lý do họ có thể sử dụng các biện pháp pháp lý khác; quyết định này được Văn phòng Bảo vệ Nhân quyền kháng cáo ngay sau đó.

Tòa Tối Cao nhấn mạnh việc ghi danh vào RUV không chỉ là thủ tục hành chính mà còn là quyền pháp lý quan trọng, bởi nó mở ra quyền tiếp cận sửa chữa tổn thương toàn diện, đảm bảo mức sống tối thiểu và duy trì nhân phẩm cho người bị ảnh hưởng. Việc công nhận là nạn nhân dựa trên căn cứ tổn thương đã xảy ra chứ không chỉ dựa vào đăng ký chính thức.

Ban Giám khảo thứ Chín cũng xác nhận các bằng chứng và lời khai phù hợp để chứng minh vụ tấn công kéo dài 12 giờ gây tổn hại nghiêm trọng tới cặp đôi, từ đó chỉ ra sai sót trong việc đánh giá chứng cứ và lý do từ chối đăng ký của Uariv.

Kết quả, Tòa Tối Cao đã ra chỉ thị bắt buộc Uariv phải chính thức đưa Daniela và Pedro vào Đăng ký Nạn nhân Xung đột với tư cách nạn nhân của hành vi khủng bố, đồng thời yêu cầu cung cấp hỗ trợ tâm lý và xã hội đúng mức phù hợp với điều kiện người già.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.