Câu chuyện chiến dịch tranh cử của Vijay và Jayalalithaa tại Tamil Nadu

Ngày 10 tháng 4 năm 2026, C. Joseph Vijay, diễn viên kiêm người sáng lập Tamilaga Vettri Kazhagam, đã làm thất vọng người ủng hộ khi không thể có mặt để phát biểu tại cuộc họp bầu cử Hội đồng Lập pháp tại Karaikudi. Sự chậm trễ này được lý giải là do lượng người hâm mộ đông đảo trên đường đi từ Madurai khiến ông không kịp tới điểm gặp gỡ theo dự kiến.

Chiến dịch im lặng của ông Vijay khơi lại kỷ niệm một sự kiện tương tự xảy ra cách đây hơn 25 năm trong cuộc bầu cử lập pháp năm 1999 tại Tamil Nadu, khi lãnh đạo AIADMK Jayalalithaa cũng từng vắng mặt tại một buổi vận động tranh cử chung với lãnh đạo Đảng Quốc đại Sonia Gandhi.

Cuộc tổng tuyển cử quốc hội năm 1999 được tổ chức đột xuất sau khi lãnh đạo AIADMK lúc đó là Jayalalithaa kéo đổ chính phủ liên minh của Atal Bihari Vajpayee, thành lập năm 1998. Sự sụp đổ của chính phủ liên minh do BJP dẫn đầu được mở đường sau một buổi tiệc trà do lãnh đạo Đảng Janata, Subramanian Swamy tổ chức tại New Delhi, nơi Jayalalithaa và lãnh đạo Đảng Quốc đại Sonia Gandhi cùng tham gia, tái khẳng định liên minh AIADMK-Đảng Quốc đại tại Tamil Nadu.

Ngày 17 tháng 8 năm 1999, Tindivanam K. Ramamurthi, Chủ tịch Ủy ban Đảng Quốc đại Tamil Nadu, thông báo tại họp báo rằng Jayalalithaa và Sonia Gandhi sẽ đồng chủ trì một cuộc mít tinh vận động bầu cử tại Villupuram vào ngày 22 tháng 8 để kêu gọi người dân ủng hộ các ứng viên của liên minh. Tuy nhiên, tới ngày 22 tháng 8, khi Sonia Gandhi cùng các lãnh đạo Đảng Quốc đại và ứng viên chờ đợi tại Villupuram nhiều giờ thì Jayalalithaa không xuất hiện.

Sau đó, Sonia Gandhi đã thay mặt diễn thuyết trước đám đông và ra về, trong khi các lãnh đạo AIADMK tuyên bố Jayalalithaa bị kẹt ở đâu đó trên đường tới. Sự vắng mặt của Jayalalithaa nhanh chóng trở thành đề tài chính trị gây chú ý.

Ngày tiếp theo, lãnh đạo DMK và Thủ tướng Tamil Nadu lúc đó M. Karunanidhi, người đã liên minh với BJP trong cuộc bầu cử, bình luận rằng lãnh đạo Đảng Quốc đại Sonia Gandhi đã có sự khởi đầu cay đắng khi đồng hành với Jayalalithaa. Ông còn nhận xét nếu Sonia Gandhi lên nắm quyền, thái độ của Jayalalithaa có thể khiến bà phải chạy sang Italy. Karunanidhi cũng cho rằng việc Jayalalithaa quay lại Chennai và thay đổi lịch trình chiến dịch vào ngày hôm trước khiến cuộc mít tinh chung ở Villupuram trở nên vô nghĩa.

Tại cuộc mít tinh ở Villupuram, Sonia Gandhi đã phải chờ cả giờ đồng hồ trong dinh thự của trưởng quận, với hình ảnh được truyền hình ghi lại cho thấy bà tỏ vẻ thất vọng và buồn bã. Theo Karunanidhi, các ứng viên của AIADMK cũng không tham dự các cuộc họp do Sonia Gandhi chủ trì tại Tiruchi và Villupuram.

Ngày 26 tháng 8 năm 1999, Jayalalithaa lần đầu lên tiếng phủ nhận việc cố ý vắng mặt trong cuộc mít tinh chung tại Villupuram. Bà cho biết mình bị mắc kẹt trong "biển người" tại một cuộc mít tinh khác ở Tambaram trên đường tới Villupuram.

Nhà lãnh đạo Dravidar Kazhagam K. Veeramani, người thuở đó ủng hộ AIADMK, mô tả sự vắng mặt của Jayalalithaa là sự phóng đại không cần thiết, đồng thời chỉ trích các phe đối lập đang cố gắng gây ảnh hưởng chính trị dựa trên sự kiện này. Ông cũng đề cập rằng các lãnh đạo AIADMK đã gặp Sonia Gandhi lúc bà dừng chân ở sân bay Chennai và khẳng định liên minh của hai phía vẫn bền chặt. Theo Veeramani, các thủ lĩnh NDA lo ngại trước sự ủng hộ tăng dần đối với liên minh nên cố tình phóng đại sự kiện để làm giảm uy tín.

Hai năm sau đó, vào tháng 5 năm 2001, Sonia Gandhi khi tới Puducherry để vận động cho cuộc bầu cử đã chọn cách không tham gia vận động tại Tamil Nadu – bang mà Đảng Quốc đại có liên minh với AIADMK. Khoảng thời gian này, các nguồn tin cho biết lý do chính thức là "thiếu thời gian" trong khi một số nguồn tin đảng cho rằng đây là khuyên nhủ từ các lãnh đạo cấp cao nhằm tránh gây khó khăn cho liên minh.

Chính các yếu tố như Jayalalithaa từng bị kết án và không được tham gia tranh cử cũng khiến việc Gandhi tham gia chiến dịch tranh cử ở Tamil Nadu trở thành gánh nặng chính trị lớn. Đài The Hindu khi đó cũng ghi nhận trong buổi vận động của Gandhi tại đây, bà tránh nhắc đến AIADMK và PMK, thể hiện rõ sự dè dặt trong quan hệ liên minh trước bối cảnh chính trị phức tạp.

Những sự kiện này đã cho thấy sự nhạy cảm và khó khăn trong việc điều phối các chiến dịch tranh cử liên minh giữa AIADMK và Đảng Quốc đại tại Tamil Nadu xuyên suốt giai đoạn cuối thế kỷ 20 và đầu thế kỷ 21.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.