Nga tái xuất sân chơi quốc tế sau khi IOC dỡ lệnh cấm tạm thời

Xuyên suốt hơn một năm qua, vận động viên Nga đã dần tái xuất trên các đấu trường quốc tế ngay cả trước khi IOC chính thức dỡ bỏ lệnh cấm đối với Ủy ban Olympic Nga và Belarus vào tháng 7 năm 2026. Bước đầu mở cửa được đánh dấu từ tháng 9 năm 2025 khi Ủy ban Paralympic quốc tế quyết định không duy trì lệnh cấm vận đối với vận động viên Nga và Belarus, tạo cơ hội cho họ thi đấu tại Paralympic Milano-Cortina 2026, nơi vận động viên Nga giành được tám huy chương vàng.

Đến tháng 12 năm 2025, IOC đề xuất các liên đoàn thể thao quốc tế dỡ bỏ lệnh cấm với vận động viên trẻ Nga và Belarus. Một số liên đoàn còn hành động nhanh hơn, như Liên đoàn Judo quốc tế đã mở lại quyền tham gia đầy đủ cho vận động viên cao cấp từ tháng 11 năm 2025. Tiếp đó, Liên đoàn Taekwondo thế giới cho phép vận động viên trẻ và cao cấp từ Nga và Belarus trở lại thi đấu vào tháng 1 năm 2026. Tính đến nay, đã có 8 liên đoàn thể thao Olympic cấp quyền tham gia đầy đủ cho các đội tuyển và vận động viên Nga, đồng nghĩa với việc họ được phép sử dụng quốc kỳ, quốc ca và trang phục thi đấu đại diện quốc gia.

Trong số các liên đoàn đã mở cửa toàn diện cho vận động viên Nga và Belarus có Liên đoàn Thể thao dưới nước thế giới (World Aquatics). Liên đoàn đã dỡ bỏ lệnh cấm với vận động viên cao cấp ngày 13/4/2026, sau khi trước đó hai tháng dỡ bỏ với lứa trẻ. Chủ tịch Husain Al Musallam nhấn mạnh quyết tâm giữ thể thao là nơi gắn kết các vận động viên trên tinh thần hòa bình, không để xung đột chính trị ảnh hưởng thi đấu.

Liên đoàn Kiếm quốc tế (FIE) cũng đã phục hồi quyền tham gia đầy đủ cho vận động viên Nga và Belarus từ ngày 2/6/2026, lấy cơ sở là việc tuân thủ các nguyên tắc cơ bản của Hiến chương Olympic về bình đẳng và chống phân biệt đối xử.

World Gymnastics dỡ bỏ mọi hạn chế đối với vận động viên Nga vào tháng 5/2026, còn Liên đoàn Bóng ném quốc tế (IHF) cũng theo sau với quyết định từ 15/7/2026. IHF tuy bày tỏ sự ủng hộ dành cho Bóng ném Ukraine và lên án chiến tranh, nhưng đồng thời kêu gọi duy trì các giá trị thể thao và hòa giải qua việc cho phép sự trở lại của các vận động viên Nga Belarus.

Liên đoàn Judo quốc tế là đơn vị tiên phong chấp nhận vận động viên Nga trở lại ngày 27/11/2025, nhấn mạnh thể thao cần tôn trọng sự trung lập và độc lập khỏi ảnh hưởng chính trị. Họ coi Judo là cầu nối cuối cùng cho hòa bình và hòa giải, đồng thời bảo vệ các vận động viên khỏi bị chính trị hoá.

Liên đoàn Pentathlon hiện đại quốc tế cho phép vận động viên Nga tham gia từ 13/7/2026; Liên đoàn Taekwondo thế giới mở cửa lại từ 31/1/2026; Liên đoàn Bóng chuyền thế giới (FIVB) tái thiết lập điểm xếp hạng cho các vận động viên Nga từ 8/7/2026. FIVB cũng thể hiện quan ngại về chiến tranh và cam kết hỗ trợ cộng đồng bóng chuyền Ukraine.

Liên đoàn cử tạ quốc tế quyết định cho phép vận động viên Nga và Belarus trở lại từ 26/6/2026, trong khi Liên đoàn Vật thế giới cũng mở cửa không hạn chế cho các đô vật Nga từ giữa tháng 5/2026.

Các tổ chức thể thao như Liên đoàn Bóng chày - Bóng mềm thế giới dỡ bỏ lệnh cấm với vận động viên trẻ từ 19/1/2026, nhưng vận động viên cao cấp vẫn bị cấm. Liên đoàn Cờ vua quốc tế cũng cho phép vận động viên trẻ Nga và Belarus thi đấu từ cuối năm 2025, còn vận động viên cao cấp tham gia nhưng dưới tên gọi trung lập.

Liên đoàn Curling thế giới mở cửa cho vận động viên trẻ từ đầu năm 2026, nhưng vận động viên cao cấp vẫn chưa được thi đấu. Liên đoàn Thể thao ngựa quốc tế (FEI) cho phép vận động viên trẻ trở lại từ tháng 5/2026, nhưng vận động viên cao cấp phải thi đấu dưới danh nghĩa trung lập.

Liên đoàn Thuyền buồm thế giới cũng xác nhận cho phép vận động viên trẻ Nga quay lại thi đấu từ tháng 6/2026, tương tự Liên đoàn Trượt núi thể thao và Liên đoàn Ba môn phối hợp thế giới đã dỡ bỏ hạn chế với vận động viên trẻ trong năm 2026, còn vận động viên cao cấp vẫn phải thi đấu dưới cờ trung lập.

Tất cả những chuyển biến trên thể hiện những động thái đa chiều của các tổ chức thể thao lớn nhằm cân bằng giữa áp lực chính trị và quyền thi đấu của vận động viên, cùng nỗ lực duy trì các giá trị chung của thể thao quốc tế.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.