Philippe Jaccottet và Những Tập Nhật Ký Thơ Truyền Tải Cảm Xúc Sâu Lắng

Philippe Jaccottet (1925-2021), nhà thơ Thụy Sĩ, nổi tiếng với lối viết chậm rãi, tinh tế, nhằm truyền tải chính xác nhưng vẫn nhẹ nhàng những ấn tượng thoáng qua trong tự nhiên và cuộc sống. Ông không tìm cách ghi lại những khoảnh khắc mang tính phổ quát, mà chủ yếu tập trung vào việc khai thác sự vật ở trạng thái riêng biệt, như ánh sáng len lỏi qua tán lá hay một cuộc gặp gỡ tình cờ. Những ghi chép của ông mang tính như điểm neo, giữ lại những phút giây trôi qua và giúp người đọc cảm nhận được vẻ đẹp tạm thời mang tính thần kỳ giữa hai khoảnh khắc.

Nhà thơ không đặt tham vọng giải thích hay làm rõ triết lý thơ ca của mình, tránh đưa bản thân ra khỏi tầm với của người đọc và ngay cả của chính mình. Ông từng nói: “Bắt đầu từ hư vô. Đó là quy luật của tôi. Tất cả phần còn lại chỉ là khói mờ xa xôi.”

Jaccottet gọi những tập ghi chép của mình là La semaison (Mùa gieo trồng), nơi ông thu thập các hiện tượng thường ngày nhưng bất thường về mặt cảm nhận. Với sự chú ý gần như sợ hãi, ông viết về những điều thực thể tồn tại song hành cùng một mặt vô hình. Phong cách ông gần gũi như người chăn cừu, mở lòng đón nhận sự trong trẻo của cảm nhận và sự khéo léo trong việc chuyển ngữ cảm xúc.

Ông ghi lại bằng lối trau chuốt nhẹ nhàng những hình ảnh như bông hoa đặc biệt hay ngọn núi cô đọng, cố gắng bắt màu sắc đa dạng, không phẳng lì và in dấu bóng mờ trong ánh sáng. Từng khoảnh khắc thay đổi màu sắc và thời tiết được ông ghi lại như một công việc thủ công thuần khiết để kìm giữ tâm trí khỏi sự xao lãng: “Cảm thấy mình như một hạt giống của một cây cổ thụ khi mà rễ của cây không còn nhìn thấy”. Hình ảnh thơ ông đôi khi như một cái bát sương mù mềm mại phủ lên cảnh vật.