Chiếc máy bay Clipper Endeavor rơi ngày Tử đạo: tai nạn tại San Juan năm 1952

Vào giữa trưa ngày 11/4/1952, chiếc Douglas DC-4 của hãng hàng không PanAm, có biệt danh Clipper Endeavor, bắt đầu hành trình chuyến bay 526A từ sân bay San Juan, Puerto Rico, đến sân bay quốc tế Idlewild (nay là JFK) ở New York. Trên khoang có 64 hành khách cùng 5 thành viên phi hành đoàn. Nhiều hành khách trong đó là người Puerto Rico chọn thời điểm nghỉ lễ Phục sinh để du lịch, tận dụng kỳ nghỉ cuối tuần dài.

Tuy nhiên, chỉ sau ít phút cất cánh, máy bay gặp sự cố kỹ thuật khi động cơ số 3 bị hỏng. Phi công quyết định quay trở lại San Juan để hạ cánh khẩn cấp. Trong quá trình tiếp cận sân bay, khi máy bay ở độ cao chỉ còn 350 feet, động cơ số 4 cũng bắt đầu gặp trục trặc. Phi công cố gắng tăng công suất động cơ khẩn cấp nhằm giữ độ cao, nhưng do mất lực nâng, máy bay mất kiểm soát.

Chỉ sau 9 phút kể từ lúc cất cánh, Clipper Endeavor buộc phải hạ cánh trên mặt biển đầy sóng gió cách sân bay San Juan khoảng 18 km về phía tây bắc. Chiếc máy bay bị vỡ làm đôi và nhanh chóng chìm dần dưới nước. Ngay sau khi nhận được tín hiệu báo động từ phi công, Trung tâm cứu hộ của Lực lượng bảo vệ bờ biển Hoa Kỳ (USCG) lập tức điều động thủy phi cơ PBY-5A Catalina cùng một tàu cứu hộ chuyên dụng Bramble với đội ngũ y tế lên đường đến hiện trường.

Bên cạnh đó, hai thủy phi cơ SA-16 thuộc căn cứ không quân Ramey của Puerto Rico cũng được huy động để phối hợp cứu hộ. Nhờ vậy, 12 hành khách và toàn bộ 5 thành viên phi hành đoàn được cứu sống khỏi biển cả dữ dội. Tuy nhiên, bi kịch không dừng lại khi có tới 52 người thiệt mạng, phần lớn do không thể thoát ra khỏi máy bay hoặc vì nỗi sợ hãi trước biển khơi và cá mập khiến họ không thể xuống nước.

Thi thể các nạn nhân không được trục vớt, mà cùng với xác máy bay chìm sâu dưới đáy biển.

Đến tháng 6 năm 2026, tức 74 năm sau thảm kịch, tổ chức Air/Sea Heritage Foundation phối hợp với nhiều đối tác, trong đó có chương trình “Expedition Unknown” của kênh Discovery Channel, đã tìm thấy xác chiếc Clipper Endeavor tại độ sâu khoảng 600 mét dưới đáy biển. Mặc dù phát hiện được máy bay, các cơ quan chức năng xác nhận sẽ không tiến hành trục vớt thi thể các nạn nhân do điều kiện dưới đáy biển và sự tôn trọng đối với người quá cố.

Vụ tai nạn này, diễn ra vào dịp lễ Thứ Sáu Tuẫn đạo, đã trở thành một trong những thảm họa hàng không lịch sử ở Puerto Rico, được ghi nhớ như “Tragedia del Viernes Santo”. Câu chuyện tiếp tục thu hút sự quan tâm, đặc biệt khi xác máy bay được tìm thấy sau nhiều thập kỷ lặn sâu dưới đại dương.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.