Mỹ tăng thuế quan lên Brazil sau điều tra về thương mại không công bằng

Ngày 14/6, Mỹ chính thức áp dụng mức thuế nhập khẩu 25% đối với một loạt hàng hóa xuất khẩu từ Brazil, bao gồm nội thất, ethanol, máy móc, giày dép và đường. Trước đó, từ đầu tuần, một mức thuế phổ quát 12,5% cũng bắt đầu áp dụng cho tất cả hàng hóa Brazil, cùng với 59 quốc gia khác. Đây là kết quả của cuộc điều tra kéo dài một năm do Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ (USTR) tiến hành về các hành vi thương mại mà Mỹ cho là không công bằng ở Brazil.

Cuộc điều tra nhận định Brazil có những thực hành thương mại không minh bạch, như việc thiếu quản lý hiệu quả chống tham nhũng và áp dụng các mức thuế nhập khẩu cá biệt có dấu hiệu không rõ ràng. Đây cũng là nguyên nhân khiến Mỹ quyết định tăng thuế nhằm bảo vệ lợi ích của doanh nghiệp và người lao động Mỹ.

Phản ứng từ phía Mỹ và Brazil

USTR Jamieson Greer nhấn mạnh trong thông cáo báo chí rằng những hành động mạnh tay này được thực hiện sau nhiều cuộc đàm phán kéo dài một năm không đạt kết quả mong muốn. Ông nhấn mạnh Mỹ vẫn sẵn sàng đối thoại để giải quyết các vấn đề được phát hiện trong cuộc điều tra nhằm tạo ra sân chơi công bằng cho các bên tham gia thương mại.

Bên cạnh đó, Brazil cũng nằm trong danh sách các quốc gia bị Mỹ điều tra về nghi vấn sử dụng lao động cưỡng bức trong chuỗi cung ứng. Do vậy, mức thuế bổ sung 12,5% được áp dụng theo Đạo luật Thương mại Mục 301 năm 1974 đã đẩy tổng mức thuế cho một số mặt hàng của Brazil lên đến 37,5%. Tuy nhiên, một số mặt hàng quan trọng như cà phê, thịt bò, cam, nước cam, một số sản phẩm dầu khí và linh kiện hàng không được miễn áp thuế để tránh tác động nghiêm trọng tới chuỗi cung ứng và nhu cầu nội địa Mỹ.

Quan điểm chính trị và cuộc đối đầu căng thẳng

Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cho biết chính quyền Brazil dưới thời Tổng thống Luiz Inácio Lula da Silva không thương lượng một cách thiện chí, đồng thời cho rằng các chính sách của ông Lula gây tác hại cho cả người dân Mỹ lẫn Brazil. Trước đó, chính quyền Mỹ từng cân nhắc áp thuế 50% đối với Brazil theo Đạo luật Cấp quyền Khẩn cấp Kinh tế Quốc tế (IEEPA), song bị Tòa án Tối cao Mỹ bác bỏ do vượt quá thẩm quyền.

Phản ứng với quyết định thuế của Mỹ, Tổng thống Brazil Lula da Silva đánh giá đây là hành động mang động cơ chính trị, liên quan đến đối thủ trong cuộc bầu cử tháng 10 tới, Thượng nghị sĩ Flávio Bolsonaro. Ông Flávio từng tới Washington và là con trai của cựu Tổng thống Jair Bolsonaro, đồng minh thân cận của cựu Tổng thống Mỹ Donald Trump.

Chỉ chưa đầy 24 giờ sau khi thuế được áp dụng, Jair Bolsonaro đăng tải trên mạng xã hội X, gọi đây là “chiến tranh thuế” và đổ lỗi cho chính quyền Lula đã tạo ra tình trạng này. Ngoài ra, ông Bolsonaro khẳng định nếu đắc cử tổng thống trong kỳ bầu cử sắp tới, ông sẽ nỗ lực để thuế quan này được gỡ bỏ, đồng thời gọi Đảng Lao động (PT) của Lula là “Đảng của chiến tranh thuế”.

Quảng cáo300 × 250

Trong khi đó, Đảng PT ra thông báo sẽ triển khai chiến dịch mang tên “Brazil không bỏ cuộc” nhằm phản ứng đối với động thái của Mỹ. Đảng cáo buộc gia đình Bolsonaro đứng sau việc khuyến khích biện pháp thuế này và tuyên bố sẽ sử dụng mạng xã hội để vận động ý kiến bảo vệ các hệ thống thanh toán điện tử Pix, ngành công nghiệp quốc gia, cùng tài nguyên khoáng sản chiến lược của Brazil.

Thông cáo của PT nhấn mạnh: “Các cuộc tấn công do Mỹ thực hiện nhằm vào nền kinh tế Brazil, được gia đình Bolsonaro khuyến khích, cho thấy có những người sẵn sàng đặt lợi ích cá nhân và chính trị lên trên lợi ích quốc gia”. Đảng cũng khẳng định Brazil tự chủ về vận mệnh và không chấp nhận bất cứ bên nào quyết định tương lai thay đất nước.

Những mặt hàng được miễn thuế và tác động tới thương mại song phương

Mỹ đã thực hiện miễn thuế đối với một số sản phẩm quan trọng của Brazil như cà phê, thịt bò, cam và nước cam, bên cạnh một số mặt hàng dầu khí và phụ tùng hàng không nhằm tránh gây gián đoạn nghiêm trọng tới chuỗi cung ứng cũng như đảm bảo nguồn cung cho thị trường nội địa Mỹ. Đây là nỗ lực để cân bằng bảo vệ lợi ích kinh tế và hạn chế những tác động tiêu cực từ việc áp thuế cao lên Brazil.

Mỹ và Brazil duy trì thặng dư thương mại hàng hóa trong nhiều năm, tuy nhiên, sự xuất hiện của các biện pháp thuế quan mới nhất có thể ảnh hưởng đến quan hệ kinh tế hai nước, đặc biệt trong bối cảnh căng thẳng chính trị và cuộc bầu cử sắp diễn ra tại Brazil.

Ảnh minh họa: Hoạt động xuất khẩu rau củ hàng loạt tại cảng Santos, Brazil. Ảnh nguồn: Sabino Freitas Correa qua Wikimedia Commons

Những điều bổ ích từ bài viết

  • Mỹ áp 25% thuế lên nhiều mặt hàng Brazil như nội thất, ethanol, máy móc, giày dép và đường.
  • Mức thuế phổ quát 12,5% áp dụng cho toàn bộ hàng hóa Brazil và 59 quốc gia khác.
  • Thuế cao là kết quả cuộc điều tra một năm do USTR tiến hành về các hành vi thương mại không công bằng và lao động cưỡng bức.
  • Brazil phản đối thuế Mỹ là chính trị và cáo buộc gia đình Bolsonaro khuyến khích biện pháp này.
  • Đảng PT phát động chiến dịch “Brazil không bỏ cuộc” để bảo vệ thương mại và tài nguyên quốc gia.

Đăng ký bản tin QMVN

Nhận tin tổng hợp mỗi sáng - chỉ những bài đáng đọc, không spam.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.