Đánh giá công tác trọng tài và công nghệ VAR tại World Cup 2026 cùng thành tựu trọng tài Arab

Kết quả của World Cup 2026 không chỉ nổi bật với con số kỷ lục 48 đội tuyển góp mặt mà còn tạo ra thử thách mới cho hệ thống trọng tài. Sự mở rộng này giúp cho nhiều quốc gia lần đầu có cơ hội tranh tài như Jordan, từ đó mở rộng tầm ảnh hưởng trên khán đài và màn hình truyền hình. Tuy nhiên, sự chênh lệch trình độ giữa các đội cũng dẫn đến một số trận thi đấu thiếu hấp dẫn và giảm chất lượng chuyên môn. Điều này đặt ra yêu cầu cao hơn đối với các tổ trọng tài khi phải xử lý các tình huống đa dạng trong các trận đấu với cấp độ kỹ thuật khác nhau.

Đặc biệt, sự góp mặt của các trọng tài châu Á, trong đó có tám tổ trọng tài và 25 trọng tài cá nhân, cho thấy sự phát triển mạnh mẽ của khu vực này trong ngành công tác trọng tài bóng đá thế giới.

Hầu hết các chuyên gia trọng tài đều đánh giá cao màn trình diễn của các trọng tài tại World Cup 2026, nhờ vào khả năng quản lý trận đấu và sự hỗ trợ đắc lực từ công nghệ trọng tài video (VAR). Công nghệ này giúp giảm thiểu các sai sót quan trọng về trọng tài, nhất là trong việc xác định bàn thắng, các tình huống việt vị và phạt đền, góp phần nâng cao tính công bằng của giải đấu.

Tuy nhiên, vẫn có một số trường hợp còn gây tranh cãi do việc áp dụng không đồng nhất các quy định mới hoặc do hiểu chưa thấu đáo một số điều chỉnh luật FIFA trong giải năm nay. Các trường hợp này làm dấy lên những ý kiến trái chiều giữa chuyên gia và người hâm mộ, cho thấy công nghệ VAR dù hữu ích nhưng vẫn cần hoàn thiện hơn về mặt quy trình áp dụng.

Nổi bật nhất trong số các trọng tài Arab năm nay là trọng tài Adham Makadmeh đến từ Jordan, người được lựa chọn vào tổ trọng tài điều hành trận chung kết World Cup 2026. Theo đánh giá từ nhiều chuyên gia trong và ngoài nước, đây là thành quả xứng đáng cho quá trình làm việc chuyên nghiệp và phong độ ổn định của Makadmeh suốt giải đấu. Nhiều người còn cho rằng ông hoàn toàn có khả năng làm trọng tài chính trong trận chung kết do phẩm chất cá nhân và thể lực tốt.

Sự hiện diện của Makadmeh tại sự kiện lớn nhất hành tinh không chỉ thể hiện sự tin tưởng của FIFA vào trình độ trọng tài Arab và châu Á mà còn đánh dấu bước phát triển quan trọng, mở ra cơ hội cho các trọng tài vùng này tiếp tục khẳng định năng lực ở các giải đấu cao cấp tiếp theo.

Đa số các cựu trọng tài và giảng viên trọng tài đến từ các tỉnh thành của Palestine đều đánh giá tích cực về lực lượng trọng tài cũng như hệ thống VAR trong World Cup 2026. Tiến sĩ Michel Hanania từ Bethlehem nhấn mạnh sự gia tăng đội tuyển góp mặt đã mở rộng quy mô và đối tượng theo dõi, đồng thời cũng tạo ra thử thách mới cho trọng tài với việc phải quản lý nhiều trận đấu hơn. Ông lưu ý rằng việc áp dụng các điều chỉnh luật mới chưa hoàn toàn đồng nhất gây khó khăn nhất định.

Trọng tài kỳ cựu Walid Al-Salhi tại Nablus cũng nhắc đến vai trò then chốt của VAR trong việc xác định chính xác các tình huống, mặc dù thừa nhận vẫn còn tranh cãi liên quan đến một vài quyết định. Cùng quan điểm, trọng tài và giảng viên Abdul Raouf Abu Asnineh cho rằng VAR cần được áp dụng thống nhất hơn để bảo đảm công bằng toàn diện cho các đội.

Trọng tài quốc tế cựu cầu thủ Mahioub Al-Sadiq nhấn mạnh triết lý giữ ưu tiên cho việc kéo dài thời gian chơi và giảm gián đoạn nhằm tăng tính hấp dẫn của trận đấu. Ông cũng đề cập các sửa đổi về thời gian thực hiện thay người và kiến nghị làm rõ hơn luật liên quan đến các tình huống tấn công dẫn đến bàn thắng.

Các trọng tài quốc tế từng thi đấu như Jawad Assi từ Ramallah và Tulkarem's Mohammed Bader đều ghi nhận chất lượng trọng tài tại giải lần này rất cao, chủ yếu nhờ vào sự chuẩn bị kỹ lưỡng cả về thể lực và kiến thức luật. Họ đồng thời nhận định sự hỗ trợ từ VAR có hiệu quả trong việc hạn chế sai lệch trọng tài, góp phần nâng cao tính công bằng của giải đấu.

Chuyên gia Khaled Ammari tại Jericho lưu ý tranh luận liên quan đến một số quyết định VAR trong các trận đấu của Argentina, cho thấy vấn đề không phải ở công nghệ mà là ở khâu ứng dụng và tiêu chuẩn hóa quy trình. Trọng tài và giảng viên Thaer Daraghmeh cũng nhận xét tích cực về sự phối hợp chặt chẽ giữa các tổ trọng tài và sự tiến bộ công nghệ như Offside semiautomatic giúp đẩy nhanh tốc độ ra quyết định.

Thêm vào đó, trợ lý trọng tài Khaled Khateebi tại Tulkarem đánh giá công tác trọng tài trong giải có bước tiến vượt bậc trong việc giữ vững phong độ, phối hợp ăn ý và áp dụng công nghệ VAR hiệu quả mặc dù vẫn còn một số quyết định gây tranh cãi.

Cuối cùng, trọng tài Salim Al-Saadi ở Jenin nhìn nhận có sự chênh lệch trình độ giữa các trọng tài, song đồng ý sự xuất hiện của VAR giúp giảm nhiều sai sót nghiêm trọng. Ông nhấn mạnh sự nhất quán trong áp dụng VAR và phương pháp đánh giá vẫn là thử thách cần tiếp tục cải thiện.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.