Tăng cường lực lượng quân sự, Trump chuẩn bị cho khả năng chiến tranh toàn diện

Sau gần 150 ngày kể từ khi Tổng thống Donald Trump phát động "Chiến dịch Thịnh nộ sử thi" nhằm vào Iran, cam kết chiến thắng nhanh chóng nhưng không thành hiện thực, Mỹ đã đẩy mạnh tăng cường lực lượng quân sự tại Trung Đông. Các nguồn tin từ báo Wall Street Journal cho biết, Mỹ điều thêm máy bay, vũ khí và binh sĩ tới khu vực, để chuẩn bị cho khả năng mở rộng phạm vi tấn công vượt ra ngoài giới hạn lãnh thổ Iran nếu Tổng thống ra quyết định.

Việc tăng cường lực lượng bao gồm các máy bay vận tải tiếp tế đến các căn cứ ở Trung Đông, sự tham gia của đội đặc nhiệm và sự hiện diện của hơn 20 chiến hạm cùng hàng chục nghìn quân nhân. Bên cạnh đó, các loại máy bay chiến đấu hiện đại như F-16, F-35 từ các căn cứ châu Âu cũng được huy động, hưởng ứng bởi máy bay tiếp nhiên liệu và oanh tạc cơ B-1 tầm xa, cung cấp các phương án tấn công đa dạng và quy mô lớn hơn.

Tình hình căng thẳng leo thang, lệnh ngừng bắn chấm dứt chính thức

Đầu tháng 7, trước bế tắc trong các cuộc thương lượng với Tehran cùng hàng loạt sự cố liên quan đến tàu thuyền tại Eo biển Hormuz, Tổng thống Trump tuyên bố chấm dứt thỏa thuận tạm dừng bắn đã ký hồi tháng 6. Ông cảnh báo sẽ mở lại các trận không kích quy mô lớn nhằm vào các mục tiêu Iran, thậm chí dự kiến tiến hành đòn tấn công lớn chưa từng có trong lịch sử xung đột hiện đại.

Tổng thống Mỹ nói với trang Axios rằng: "Tôi đang xem xét một cuộc tấn công lớn hơn bất cứ thứ gì từng diễn ra. Chúng tôi đã sẵn sàng. Họ chưa chịu đủ tổn thất." Điều này cho thấy một sự dịch chuyển đáng kể trong chính sách Mỹ, từ những cố gắng tìm kiếm giải pháp ngoại giao sang kịch bản chiến tranh toàn diện.

Địa bàn chiến lược căng thẳng tại Eo biển Hormuz và Bab el-Mandeb

Eo biển Hormuz, tuyến đường vận tải huyết mạch cho dầu mỏ toàn cầu, tiếp tục là điểm nóng đối đầu căng thẳng giữa Mỹ và Iran. Hình ảnh vệ tinh và các hoạt động quân sự gần đây cho thấy sự hiện diện dày đặc các tàu chiến cũng như cuộc tập trận của Hải quân Iran tại khu vực này.

Song song đó, các cuộc tấn công gần đây của lực lượng Houthi ở Yemen, đồng minh của Iran, nhằm vào tàu thương mại tại Eo biển Bab el-Mandeb dẫn vào Biển Đỏ đã được Mỹ liệt vào danh sách các mối đe dọa an ninh hàng hải quan trọng. Năm ngoái, Mỹ từng không kích lực lượng này nhiều lần và đe dọa sẽ tái áp dụng các đòn tấn công nếu hoạt động vận tải biển bị ảnh hưởng nghiêm trọng.

Đàm phán gián tiếp vẫn diễn ra nhưng chưa có đột phá

Tổng thống Trump mới đây đã gặp các cố vấn để cân nhắc các bước đi tiếp theo trong cuộc chiến Trung Đông, đồng thời cho biết vẫn đang có một số hình thức đối thoại gián tiếp với Tehran. Tuy nhiên, Iran vừa từ chối đề xuất do Mỹ gửi thông qua Thủ tướng Iraq Ali al-Zaidi trong chuyến thăm gần đây, không cung cấp thêm chi tiết.

Ông Trump nói: "Chúng tôi đã chuẩn bị để hành động và vẫn trong quá trình thương lượng. Có thể có, hoặc không có bước ngoặt. Họ có thể đầu hàng, có thể bỏ cuộc, hay chỉ đơn giản là trốn vào hang động." Điều này cho thấy ông vừa giữ lập trường cứng rắn vừa không hoàn toàn loại trừ kênh ngoại giao.

Tác động nhân sự và chính trị của xung đột

Tính từ tháng 3, xung đột đã khiến 18 quân nhân Mỹ thiệt mạng, trong đó có 3 người vào cuối tuần trước, đồng thời nhiều người bị thương. Hoạt động tăng cường nhân viên y tế quân đội cũng được báo Wall Street Journal nhấn mạnh nhằm đối phó với tổn thất.

Chuyên gia Dana Stroul, cựu thứ trưởng bộ Quốc phòng Mỹ phụ trách Trung Đông dưới thời Biden, nhận xét với Wall Street Journal rằng không có giải pháp quân sự khả thi trong bối cảnh hiện tại với chính quyền Iran còn nguyên vẹn. Việc Mỹ chỉ có thể dùng sức mạnh không quân và hải quân trong khi không thể loại bỏ toàn bộ hệ thống tên lửa và drone của Iran là một thách thức lớn.

Nguyên nhân và triển vọng xung đột kéo dài

Thông tin từ các nguồn thân cận tại Nhà Trắng cho Bloomberg cho biết, sự thất vọng của Tổng thống Trump về việc không giành được tin tốt trong cuộc chiến là nguyên nhân chính thúc đẩy chính sách cứng rắn này. Ông nhận định Iran chưa trả đủ cái giá mà Mỹ mong muốn từ đầu cuộc xung đột, dù giá dầu đã chạm mức gần 100 USD một thùng, tranh cử năm nay gặp nhiều khó khăn và nguy cơ mất quyền kiểm soát lưỡng viện vào tay phe đối lập càng lớn.

Nhà ngoại giao kỳ cựu James Jeffrey, từng làm việc tại Trung Đông trong ba chính quyền trước, đánh giá với Politico rằng Trump đã đặt ra cam kết chiến tranh và sẽ không rút lui dù thua phiếu trong bầu cử tới.

Dưới áp lực kinh tế, chính quyền Mỹ vẫn chưa thể hạ bệ Iran, trong khi mạng lưới đồng minh và các lực lượng thân Iran đang gia tăng gây bất ổn trên diện rộng tại Trung Đông. Kịch bản một cuộc chiến tranh kéo dài, tương tự những "cuộc chiến vĩnh cửu" trước đây của Mỹ, đang trở nên ngày càng rõ nét theo nhận định của các chuyên gia như Michael Knights thuộc công ty tư vấn Horizon Engage.

Ông Knights cho rằng Mỹ và chuỗi các lực lượng thân Iran bao gồm cả Houthi đều có khả năng duy trì xung đột nhiều tháng hoặc lâu hơn, đồng thời cảnh báo nguy cơ leo thang rộng khắp tại khu vực.

(Nguồn tham khảo: The New York Times, Bloomberg)

Những điều bổ ích từ bài viết

  • Tổng thống Trump tăng cường lực lượng quân sự tại Trung Đông với khả năng mở rộng phạm vi tấn công chống Iran.
  • Mỹ đã chính thức chấm dứt thỏa thuận ngừng bắn ký tháng 6, với nguy cơ leo thang thành chiến tranh toàn diện.
  • Các địa điểm chiến lược như Eo biển Hormuz và Bab el-Mandeb vẫn là tâm điểm các hành động quân sự và căng thẳng.
  • Xung đột đã khiến 18 quân nhân Mỹ chết và nhiều người bị thương từ tháng 3 đến nay.
  • Các chuyên gia đánh giá xung đột sẽ kéo dài, không có giải pháp quân sự trọn vẹn trong hoàn cảnh hiện tại.

Đăng ký bản tin QMVN

Nhận tin tổng hợp mỗi sáng - chỉ những bài đáng đọc, không spam.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.