Quân đội Nigeria dùng video cũ 7 năm để chứng minh tiêu diệt thủ lĩnh truyền thông ISWAP

Ông Goni cho biết đoạn phim từ camera thu được cho thấy cuộc tấn công có sự phối hợp của bốn chỉ huy cao cấp ISWAP cùng ba chuyên gia khủng bố nước ngoài, trong đó có một huấn luyện viên người Palestine và một người Morocco được mô tả là bác sĩ. Chín ngày sau, ông xác nhận nạn nhân là Abu Salim al-Barnawi, người từng là chỉ huy khủng bố trước khi trở thành một trong những nhiếp ảnh gia và chuyên viên tuyên truyền chính của ISWAP.

Để minh chứng cho tuyên bố này, quân đội Nigeria công bố các ảnh chụp từ một video được xem là thông điệp vĩnh biệt của ISWAP thừa nhận cái chết của al-Barnawi. Ông Goni tuyên bố việc này phản ánh áp lực ngày càng lớn mà lực lượng đang gây ra lên tổ chức khủng bố thông qua các chiến dịch quân sự liên tục.

Tuy nhiên, PREMIUM TIMES tiến hành phân tích kỹ lưỡng video được quân đội trưng ra và phát hiện nhiều điểm bất nhất nghiêm trọng. Bằng phương pháp xem kỹ từng khung hình, phân tích các dấu hiệu nhận biết sản xuất trong video và kiểm tra phần hậu kỳ, tờ báo nhận định đoạn video này được sản xuất khoảng 7 năm trước, tương ứng năm Hồi giáo 1441 AH (khoảng năm 2019-2020 dương lịch), hoàn toàn không thể liên quan đến chiến dịch ở Cross Kauwa năm 2026.

Đặc biệt, việc dịch thuật nội dung tiếng Ả Rập bằng công nghệ trí tuệ nhân tạo được chuyên gia ngôn ngữ Ả Rập chuyên về tuyên truyền thánh chiến kiểm chứng cho thấy nội dung video không đề cập gì đến cái chết gần đây hay chiến dịch quân sự hiện tại mà chỉ ca ngợi Abu Salim al-Barnawi như một chiến binh dũng cảm và chỉ ra những hoạt động của y từ năm 1439 AH (2017-2018).

Nhiều nhà nghiên cứu vùng Sahel và hồ Chad tham gia kiểm tra vật liệu này đồng thuận với kết luận về thời gian sản xuất video. Nhà phân tích Brant Philip nhấn mạnh việc video này được phát hành do nhóm JAS (Boko Haram) chứ không phải ISWAP và có dấu hiệu sản xuất từ 6-7 năm trước. Trong khi đó, chuyên gia Malik Samuel từ Good Governance Africa chỉ ra rằng thời điểm làm video trùng hợp với giai đoạn thiếu hụt các nhà sản xuất truyền thông chuyên nghiệp của nhóm Boko Haram, nhất là sau cái chết của thủ lĩnh Abubakar Shekau và sự chuyển giao của các nhân vật lãnh đạo truyền thông sang ISWAP.

Ông Mohammed Goni khẳng định quân đội Nigeria vẫn giữ nguyên quan điểm video là bằng chứng xác nhận cái chết của al-Barnawi dựa trên chính lời tuyên bố trong video. Tuy nhiên, khi được yêu cầu cung cấp bản gốc video hay phiên bản được quân đội dựa vào, ông Goni chưa cung cấp thêm tài liệu hay bằng chứng khác.

Tranh cãi này cho thấy vai trò ngày càng quan trọng của việc kiểm chứng kỹ thuật số trong cuộc chiến chống khủng bố tại Nigeria. Cuộc chiến không chỉ diễn ra trên chiến trường mà còn thể hiện qua các cuộc chiến tuyên truyền, trong đó các video, hình ảnh và tuyên bố đôi khi bị sử dụng sai mục đích hoặc tạo ra sự hiểu lầm về thực trạng.

Đây không phải lần đầu tiên thông tin từ quân đội Nigeria gặp tranh cãi khi liên quan đến các tuyên bố về cái chết của các thủ lĩnh ISWAP hay Boko Haram trong những chiến dịch quân sự. Để đánh giá chính xác tiêu diệt Abu Salim al-Barnawi trong chiến dịch Cross Kauwa cần những bằng chứng và xác thực chi tiết hơn ngoài đoạn video được trưng dẫn.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.