Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ đối mặt áp lực về chiến lược và chi phí chiến tranh Iran

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth đã có phiên điều trần kéo dài hơn ba tiếng tại Uỷ ban Phân bổ Ngân sách Thượng viện nhằm báo cáo lần đầu tiên sau hơn hai tháng về cuộc chiến tại Iran. Ông đề nghị phê duyệt khoản ngân sách bổ sung 67 tỷ USD, gọi đây là "một sự tiêm bổ sung khẩn cấp và cần thiết" cho lực lượng quân đội, trong khi ngân sách Bộ Quốc phòng đang tăng gần 1,5 nghìn tỷ USD. Ông Hegseth cho biết chi phí cho cuộc chiến Iran đã lên tới 37,5 tỷ USD và cảnh báo rằng việc không thông qua khoản bổ sung ngân sách này trong lúc chiến tranh đang diễn ra "là mối đe dọa lớn nhất đối với quốc gia".

Tuy nhiên, ông Hegseth liên tục bị các thượng nghị sĩ chỉ trích về "sự thất bại" trong vai trò lãnh đạo quân đội cũng như những phát ngôn mâu thuẫn và các lý do thay đổi cho cuộc chiến kéo dài nhiều tháng, làm dấy lên lo ngại về một cuộc xung đột kéo dài vô tận, gây thiệt hại về người và tài chính mà không có chiến lược rõ ràng để kết thúc. Thượng nghị sĩ đảng Dân chủ Gary Peters công khai chỉ trích Hegseth khi ông gọi nỗ lực quân sự hiện nay là thất bại, cho rằng điều này là không thận trọng và xúc phạm những hy sinh của binh sĩ Mỹ tại hiện trường.

Căng thẳng leo thang khi Hegseth phản bác rằng những người chỉ trích như Peters "không đủ can đảm chính trị để cấp kinh phí cho bộ quốc phòng" với cáo buộc họ bị "hội chứng chống Trump" cản trở bất cứ cam kết nghiêm túc nào. Trước phản ứng này, Peters đáp trả rằng chính Hegseth mới là người thất bại vì thiếu chiến lược và kế hoạch dài hạn, khiến binh sĩ rơi vào nguy hiểm mà không có sự lãnh đạo hiệu quả.

Trong phần phát biểu mở đầu, Hegseth không đề cập đến các thương vong gần đây mà tập trung kêu gọi cấp kinh phí bổ sung. Ngay khi ông bắt đầu, một số người biểu tình có mặt trong phòng điều trần kêu gọi ông chấm dứt chiến tranh và cáo buộc ông "nhúng tay vào máu".

Các thượng nghị sĩ Dân chủ đặt câu hỏi về khoản ngân sách 150 tỷ USD đã được thông qua trước đó cho Bộ Quốc phòng và lý do cần thêm ngân sách mới mà thiếu một kế hoạch cụ thể cho chiến tranh Iran. Thượng nghị sĩ Jeanne Shaheen hỏi tại sao khoản 75 tỷ USD trong khoản ngân sách trước đó chưa được sử dụng mà vẫn yêu cầu người Mỹ gánh thêm chi phí chiến tranh. Hegseth giải thích số tiền đó đã được phân bổ cho các dự án trong tương lai, trong khi khoản 67 tỷ USD đề xuất sẽ dùng cho chi trả lương, thay thế thiết bị, nhiên liệu, đạn dược và phát triển công nghệ quân sự không gian và kỹ thuật số.

Thượng nghị sĩ Patty Murray nêu ra các khoản chi trong đề xuất không liên quan trực tiếp đến Iran như 800 triệu USD cho Lực lượng Vệ binh Quốc gia hoạt động ở Washington D.C., 1 tỷ USD cho binh sĩ tại biên giới Mỹ-Mexico và 900 triệu USD để tiếp tục tấn công các tàu nghi buôn lậu ma túy, đặt câu hỏi tại sao số tiền này lại cần gấp cho chiến tranh Iran.

Hegseth cáo buộc chính quyền Biden đã "bỏ bê" lực lượng quân sự Mỹ và làm suy yếu vị thế quốc gia trên toàn cầu, trong khi Thượng nghị sĩ Jack Reed phản bác rằng chiến tranh do chính chính quyền Trump khởi xướng chứ không phải tình hình hòa bình như hiện tại, gọi đây là cái cớ dễ dàng để đổ lỗi cho đối thủ.

Các thượng nghị sĩ Tammy Baldwin và Kirsten Gillibrand đặt câu hỏi về chính sách chi tiêu trong khi người dân Mỹ đang phải đối mặt với khó khăn trong nước. Gillibrand nhấn mạnh việc yêu cầu nguồn lực tài chính lớn trong khi người dân không đủ ăn là điều khó giải thích cho công chúng. Hegseth đáp lại rằng ông chỉ yêu cầu "những quả bom đúng thời điểm" để ngăn chặn đối thủ, coi đây là đầu tư mang tính thế hệ.

Phiên điều trần thể hiện rõ sự chia rẽ sâu sắc trong quan điểm về cuộc chiến Iran và tương lai chi tiêu quốc phòng của Mỹ, với những tranh luận nảy lửa xoay quanh vấn đề chiến lược, hiệu quả và trách nhiệm trong việc sử dụng ngân sách công.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.