Di sản lên ngôi của phụ nữ trong lịch sử và hiện trạng Nhật Bản

Hatschepsut là người phụ nữ đầu tiên trên thế giới nắm giữ ngai vàng trong hơn 20 năm tại Ai Cập cổ đại cách đây khoảng 3500 năm, trong thời kỳ hòa bình và thịnh vượng nổi bật cho dân tộc. Để duy trì quyền lực của mình, bà thậm chí giả nam trang và được miêu tả với râu kiểu pharaoh, bởi hệ thống kế thừa theo giới tính khi ấy không cho phép nữ lên ngôi.

Thế nhưng, cho đến nay, một số quốc gia như Nhật Bản vẫn chưa có sự thay đổi đáng kể về luật kế vị chỉ dành cho nam giới. Chỉ vừa mới đây, chính phủ Nhật Bản dưới thời thủ tướng nữ Sanae Takaichi đã thông qua sửa đổi luật Hoàng gia, nâng quyền thành viên hoàng gia cho các nhánh nam thay vì mở rộng cho nữ giới.

Người thừa kế tương lai sẽ là Thái tử Akishino, 60 tuổi, hoặc con trai ông, Hoàng tử Hisahito, 19 tuổi, thay vì công chúa Aiko, 24 tuổi, con gái duy nhất của Hoàng đế Naruhito và Hoàng hậu Masako, dù bà vẫn rất được yêu mến. Điều này diễn ra trong bối cảnh lịch sử Nhật Bản từng có ít nhất tám nữ hoàng trong suốt hai thiên niên kỷ, gần nhất là Kaiserin Meishō (1630-1643) và Kaiserin Go-Sakuramachi (1763-1770).

Thay đổi trong khuôn khổ châu Âu và biệt lệ Monaco

Trái với Nhật Bản, các quốc gia châu Âu đang chứng kiến sự chuyển dịch mạnh mẽ theo hướng bình đẳng giới trong các gia đình hoàng gia. Một biện pháp chung là các nữ hoàng có thể lên ngôi chính thức, nhưng sẽ không có vua làm chồng mà thay vào đó là vị trí hoàng thân, ví dụ như Elizabeth II trong quá khứ hay hiện nay hoàng hậu Camilla và hoàng hậu Máxima ở Hà Lan.

Tuy nhiên, Monaco vẫn duy trì nguyên tắc người thừa kế nam ưu tiên, dù công chúa Gabriella sinh trước em trai Jacques hai phút. Hoàng tử Jacques sẽ nối ngôi cha mình, Công tước Albert II.

Nữ thừa kế tại nhiều quốc gia châu Âu

Hiện tại có ít nhất bốn công chúa châu Âu đứng đầu hàng thừa kế ngai vàng: Elisabeth ở Bỉ (sinh năm 2001), Catharina-Amalia của Hà Lan (2003), Victoria của Thụy Điển (1977) và Leonor của Tây Ban Nha (2005). Ở Na Uy, công chúa Ingrid Alexandra (2004) cũng được dự đoán sẽ là người kế vị tương lai của Thái tử Haakon.

Tại Vương quốc Anh, Thái tử Charles và Thái tử William sẽ nối ngôi theo thứ tự, với Công tước xứ Cambridge, William, trở thành vua kế tiếp và con trai ông, George, tiếp tục kế vị sau đó. Tuần này, Hoàng tử George mới chính thức bước sang tuổi 13, được xem là đã lên "tuổi teen" theo chuẩn Anh Quốc. Tuy nhiên, cậu bé đã có lịch trình học tập nghiêm túc khi sẽ nhập học trường nội trú danh tiếng Eton College vào tháng 9 tới.

Hành trình học tập và nhiệm vụ của Công chúa Leonor Tây Ban Nha

Công chúa Leonor của Tây Ban Nha đã hoàn tất ba năm nghĩa vụ quân sự bắt đầu từ năm 17 tuổi, trải qua huấn luyện tại các binh chủng lục quân, hải quân và không quân. Là nữ thừa kế ngai vàng, cô sẽ trở thành chỉ huy tối cao các lực lượng vũ trang nước này trong tương lai.

Sắp tới, Leonor chuẩn bị bắt đầu chương trình học chính trị tại Đại học Carlos III Madrid, một cơ sở công lập nằm ở ngoại ô phía nam thủ đô, nơi cô sẽ nghiên cứu luật hiến pháp, xã hội học, kinh tế, lịch sử và quan hệ quốc tế. Việc cô lựa chọn đại học công lập thể hiện sự gần gũi và nhạy cảm với thực trạng thiếu kinh phí của các trường đại học công trong nước.

Trước khi bước vào học kỳ mới, gia đình hoàng gia Tây Ban Nha sẽ tận hưởng kỳ nghỉ truyền thống tại cung điện Marivent trên đảo Mallorca. Trước đó, Công chúa Leonor và em gái Sofia đã có cơ hội chứng kiến đội tuyển quốc gia Tây Ban Nha giành chiến thắng tại MetLife Stadium ở New Jersey, Mỹ và cùng gia đình trải nghiệm niềm vui khi lần nữa được cầm trên tay chiếc cúp vô địch, tương tự như khoảnh khắc 16 năm trước lúc đội tuyển vô địch Euro.

Tượng Pharaon Hatschepsut tại Bảo tàng Ai Cập mới ở Cairo, bà là nữ hoàng quyền lực cai trị hơn 20 năm cách đây 3500 năm. (Ảnh: Peter-Philipp Schmitt)

Những điều bổ ích từ bài viết

  • Nhiều quốc gia vẫn giữ nguyên luật kế vị ngai vàng chỉ dành cho nam giới dù tồn tại các tiền lệ nữ hoàng trong lịch sử.
  • Nhật Bản vừa sửa luật Hoàng gia nhằm ưu tiên nam giới kế vị, không mở rộng cho nữ giới dù có công chúa Aiko nổi tiếng.
  • Ở châu Âu, nhiều công chúa đang đứng đầu hàng kế vị với cơ hội lớn được làm nữ hoàng trong tương lai.
  • Công chúa Tây Ban Nha Leonor kết hợp nghĩa vụ quân sự và học chính trị để chuẩn bị cho vai trò nữ hoàng.
  • Hoàng tử George của Anh sắp vào trường nội trú danh tiếng, tiếp tục truyền thống hoàng gia Anh trong giáo dục.

Đăng ký bản tin QMVN

Nhận tin tổng hợp mỗi sáng - chỉ những bài đáng đọc, không spam.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.