Luật mới tại Mỹ yêu cầu công nghệ phát hiện lái xe có nồng độ cồn trong máu

Vào năm 2021, Quốc hội Hoa Kỳ đã thông qua một đạo luật yêu cầu Cơ quan Quản lý An toàn Giao thông Quốc gia (NHTSA) phát triển một tiêu chuẩn công nghệ có khả năng phát hiện một cách thụ động khi người điều khiển phương tiện có nồng độ cồn trong máu hoặc có dấu hiệu bị suy giảm khả năng lái xe. Khi tiêu chuẩn này được áp dụng bắt buộc, các mẫu ô tô sản xuất mới phải trang bị hệ thống có thể ngăn chặn hoặc giới hạn việc vận hành khi phát hiện người lái không đủ điều kiện.

Những công ty như Smart Eye đang phát triển các hệ thống theo dõi thụ động các chuyển động của mắt và đầu, hướng nhìn và kiểu tập trung của người lái. Các chỉ số này được sử dụng để nhận biết dấu hiệu mất tập trung, mệt mỏi hoặc có thể bị ảnh hưởng bởi rượu bia, theo thông tin từ NBC Chicago.

Sheila Lockwood, người vận động cho việc ban hành luật này, giải thích rằng công nghệ sẽ xác định dấu hiệu say rượu ngay khi người lái bước vào xe. Trong trường hợp phát hiện bất thường, xe có thể khởi động nhưng sẽ không cho phép phương tiện chạy, qua đó hạn chế nguy cơ tai nạn do lái xe say rượu.

NHTSA cho biết, trong năm 2024 có tổng cộng 11.904 người thiệt mạng vì các vụ tai nạn giao thông có liên quan đến tài xế có nồng độ cồn trong máu, tương đương khoảng 32 người chết mỗi ngày. Con số này nhấn mạnh sự cần thiết phải áp dụng các biện pháp mới nhằm giảm thiểu tai nạn do uống rượu khi lái xe.

Austin Lockwood qua đời ở tuổi 23 trong một vụ tai nạn giao thông diễn ra vào ngày 10 tháng 6 năm 2018. Chiếc xe do người lái có trạng thái mất kiểm soát điều khiển. Người điều khiển này sau đó bị kết án ba năm tù giam. Mẹ của Austin, Sheila Lockwood, đã gia nhập tổ chức Mothers Against Drunk Driving và tích cực thúc đẩy lắp đặt hệ thống phát hiện trong phương tiện để tránh các cái chết tương tự.

Bà cho rằng nếu hệ thống này được áp dụng rộng rãi, mỗi năm có thể cứu sống đến 10.000 người. Sheila nhấn mạnh mục đích của công nghệ là để ngăn chặn những người sử dụng rượu lấy đi mạng sống của người khác.

Luật mới đã tạo ra nhiều tranh cãi liên quan đến độ chính xác của thiết bị, quyền riêng tư và việc sử dụng dữ liệu thu thập được. Trong cuộc họp của ủy ban phân bổ ngân sách Hạ viện ngày 3 tháng 6, Dân biểu Cộng hòa Michael Cloud của Texas cảnh báo về khả năng xảy ra các trường hợp báo động sai do hệ thống phát hiện.

Cũng theo NBC Chicago, Dân biểu Utah Celeste Maloy cho rằng công nghệ này tiềm ẩn nhiều nguy cơ về việc lạm dụng quyền cá nhân. Vì vậy, một ủy ban của Hạ viện đã ra nghị quyết hoãn thực hiện luật, yêu cầu tiến hành thêm nhiều nghiên cứu và tăng cường bảo vệ quyền riêng tư.

Michael Cloud còn băn khoăn về việc ai sẽ sở hữu dữ liệu mà xe thu thập, cách xử lý và mục đích sử dụng, cảnh báo rằng những dữ liệu này có thể được bán cho các bên thứ ba có giá cao nhất trên thị trường.

Sheila Lockwood thừa nhận mọi người đều lo ngại về quyền riêng tư nhưng cho biết một số mẫu xe mới đã được trang bị hệ thống tương tự. Nhiều mẫu Cadillac 2026 đã trang bị Driver Attention Assist - sử dụng camera và cảm biến trên vô lăng để phát hiện người lái có dấu hiệu mệt mỏi hoặc mất tập trung.

General Motors cam kết trong chính sách bảo mật của họ rằng không lưu trữ hình ảnh hoặc video thu qua những cảm biến nội thất trên xe, nhưng vẫn thu thập dữ liệu dạng nhật ký liên quan đến các sự kiện phát hiện người lái bị phân tâm hoặc buồn ngủ.

Báo cáo của NHTSA công bố tháng 2 năm 2026 cho biết cơ quan này vẫn đang đánh giá liệu các công nghệ hiện hành có đủ đảm bảo tiêu chuẩn an toàn, khách quan và thực tế hay chưa. Cơ quan cũng phải xác định cách xử lý khi phát hiện ra tình trạng bất thường của người lái và giảm thiểu nguy cơ cảnh báo sai.

Hiện vẫn chưa có thời hạn chính thức cho việc ban hành quy định cuối cùng và bắt đầu áp dụng luật này tại Mỹ.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.