Berlin chi hàng trăm triệu euro hỗ trợ đơn thân nhưng thu hồi nợ thấp kém

Lãnh đạo Berlin cho biết trong năm 2025, thành phố này đã chi trả khoảng 182,1 triệu euro tiền hỗ trợ cấp dưỡng (Unterhaltsvorschuss) cho các phụ huynh đơn thân có con dưới 18 tuổi, trong khi chỉ thu hồi được khoảng 27 triệu euro từ các cha hoặc mẹ không thực hiện nghĩa vụ tài chính đối với con cái. Theo đó, tỷ lệ thu hồi chỉ đạt khoảng 14,9% tổng số chi trả, khiến Berlin đứng ở phía cuối bảng xếp hạng các khu vực liên bang tại Đức về hiệu quả thu hồi này.

So sánh trên toàn nước Đức cho thấy Bayern và Baden-Württemberg lần lượt dẫn đầu với tỷ lệ thu hồi là 20,7% và 20,0%. Brandenburg đứng thứ ba với 19,3%, còn hai thành phố cảng Bremen và Hamburg thấp hơn nữa với 11,8% và 11,0%.

Số trẻ em và thanh thiếu niên được nhận trợ cấp tại Berlin đã giảm so với trước đây, từ 49.152 người năm 2021 còn 47.344 người vào năm 2025. Nguyên nhân được cho là do tỷ lệ sinh giảm. Tính đến cuối năm 2025, dân số Berlin là khoảng 3,9 triệu người, trong đó có khoảng 628.000 trẻ em dưới 18 tuổi.

Chính phủ liên bang và các bang cùng chia sẻ chi phí hỗ trợ cấp dưỡng theo tỷ lệ 40% và 60%. Người cần được hỗ trợ sẽ liên hệ với văn phòng thanh niên (Jugendamt) để nhận xét duyệt và chi trả trước cho phần hỗ trợ. Sau đó, các cơ quan có trách nhiệm tiếp tục thu hồi số tiền này từ cha hoặc mẹ không đóng góp.

Số liệu năm 2025 cho thấy 93,4% các phụ huynh nhận được hỗ trợ này là mẹ đơn thân, thể hiện rõ vai trò chính của các bà mẹ trong việc nuôi dưỡng con khi cha không thực hiện nghĩa vụ tài chính. Cơ quan phụ trách thu hồi tiền thường là các đơn vị tại 12 quận Berlin, với 4 quận có đội ngũ chuyên trách riêng đã đạt hiệu quả thu hồi tốt hơn. Đại diện đảng SPD cho rằng các quận khác cũng nên áp dụng mô hình này để cải thiện tỷ lệ thu hồi.

Tỷ lệ thu hồi năm 2025 có cải thiện nhẹ so với năm 2024 (14,08%) và năm 2020 (12,31%), tuy nhiên vẫn thấp hơn mức tốt nhất ghi nhận năm 2023 là 15,78%.

Bộ trưởng Gia đình Karin Prien thuộc đảng CDU đề xuất cắt giảm tuổi hỗ trợ từ nay đến 16 tuổi thay vì 18 tuổi, ảnh hưởng đến khoảng 80.000 thanh thiếu niên. Đề xuất này đang gây tranh cãi, đặc biệt là từ phía đảng SPD và các tổ chức đại diện cho các bà mẹ cha đơn thân, lo ngại tăng nguy cơ nghèo đói cho các gia đình do bố mẹ đơn thân.

Trong khi đó, nữ Chủ tịch gia đình Berlin Katharina Günther-Wünsch (CDU) phản đối kế hoạch cắt giảm này và nhấn mạnh trẻ em không nên chịu thiệt thòi khi một phụ huynh trốn tránh trách nhiệm. Bà cũng ủng hộ việc tăng cường xử phạt các phụ huynh trốn đóng tiền trợ cấp, trong đó có đề xuất thu hồi giấy phép lái xe đối với những người không chịu nghĩa vụ.

Báo cáo từ Viện công tố Berlin cho biết trong năm 2026 (tính đến 21/7), có 64 vụ án liên quan đến phụ huynh không thực hiện nghĩa vụ cấp dưỡng, giảm so với 132 vụ trong năm 2025. Đây là mức cao nhất kể từ năm 2020. Tính từ năm 2020, có 68 trường hợp được đưa ra xét xử với kết quả là 30 án phạt tiền, 6 án treo và một trường hợp án tù.

Berlin tiếp tục đối mặt với thách thức trong việc thu hồi tiền hỗ trợ cho phụ huynh đơn thân, trong khi các đề xuất cắt giảm quy định hỗ trợ và tăng cường xử lý phụ huynh không đóng góp đang gây tranh luận trong chính trường và xã hội.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.