Chiến tranh cổ đại Trung Quốc hé lộ bài học về bá quyền và cân bằng quyền lực

Nhà sử học A.J.P. Taylor từng mở đầu tập sách của mình bằng lời nhấn mạnh sự khốc liệt của trạng thái tự nhiên mà theo Hobbes, đó là nơi bạo lực là luật lệ duy nhất, và cuộc sống “nghịch ngợm, thô bạo và ngắn ngủi”. Ông nhận định rằng các quốc gia lớn ở châu Âu từ thế kỷ 15 trở đi cũng hoạt động trong trạng thái tương tự, không có quyền lực cao hơn hay quy chuẩn đạo đức chung nào ngoài ý thức tự thân. Dù vậy, châu Âu vẫn đạt được hòa bình tương đối nhờ hệ thống cân bằng quyền lực, dù nó thường xuyên tạo ra trạng thái hỗn loạn và các cuộc chiến bùng nổ định kỳ.

Taylor cho rằng giải pháp đơn giản cho sự hỗn loạn này là một quyền lực duy nhất có thể áp chế tất cả các quốc gia còn lại. Ông mô tả mâu thuẫn cơ bản giữa một hệ thống đa cực và việc một quốc gia bá chủ thống trị toàn bộ, một vấn đề có vẻ quen thuộc không chỉ với châu Âu thời hiện đại mà còn cả thời kỳ cổ đại ở Trung Quốc.