10 bài học rút ra từ World Cup 2026 đồng tổ chức tại Mỹ, Canada và Mexico

World Cup 2026 đã kết thúc vào ngày 20 tháng 7 tại sân vận động New York New Jersey với chiến thắng 1-0 sau hiệp phụ của Tây Ban Nha trước Argentina trong trận chung kết. Đây là lần đầu tiên giải đấu có sự tham gia của 48 đội tuyển, thay vì 32 như các kỳ trước, giúp nâng cao số trận đấu, số bàn thắng và số kỷ lục được phá trong giải.

Dù format được mở rộng, các đội vào bán kết vẫn là những tên tuổi quen thuộc của bóng đá thế giới khi các đội Argentina, Tây Ban Nha, Pháp và Anh lần lượt chiếm giữ bốn suất ở vòng này - đều thuộc top bốn đội bóng hàng đầu theo xếp hạng FIFA vào thời điểm giải.

Nhiều đội bóng lần đầu tiên góp mặt đã gây ấn tượng khác biệt. Cape Verde, lần đầu tham dự World Cup, chiếm được cảm tình từ các cổ động viên khi giành được các trận hòa trước Tây Ban Nha và Uruguay, đồng thời kéo Argentina vào hiệp phụ. Trong khi đó, Na Uy cũng đã có một mùa giải đầy cảm hứng với phong cách chơi được gọi vui là "Viking row", lần đầu tiên lọt vào tứ kết.

Trước giải, nhiều người lo ngại về thủ tục visa, vấn đề an ninh liên quan đến súng đạn và sự thiếu quan tâm của người dân địa phương đối với bóng đá ở Mỹ. Tuy vậy, các cổ động viên trên toàn thế giới đã được chào đón nồng nhiệt trong một sự kiện được đặt tên "Great American Sleepover" với nhiều hoạt động giao lưu văn hóa đặc sắc, từ việc người Mỹ hòa nhập với truyền thống của du khách nước ngoài cho đến các hoạt động như chơi kèn túi buổi sáng và phát những đồ uống miễn phí.

Tại Canada, bóng đá nam lâu nay còn gặp khó khăn trong việc thu hút người hâm mộ ở các cấp độ cao hơn, nhưng sự tiến bộ của đội tuyển quốc gia với tấm vé lọt vào vòng 1/8 báo hiệu sự chuyển biến tích cực song song với các khoản đầu tư ngày càng tăng và sức hút khán giả ở các trận đấu đạt mức kỷ lục.

Ngược lại, Mexico vốn đã là nước có nền bóng đá phát triển lâu đời. Các sân vận động ở đây hầu như luôn chật kín khán giả, đặc biệt khi đội chủ nhà ra sân. Tuy nhiên sau chiến thắng vòng knock-out đầu tiên sau 40 năm của Mexico, đã xảy ra vụ chen lấn khiến bốn người thiệt mạng trong lúc ăn mừng, tạo ra những thách thức về an ninh và chưa thấy dấu hiệu rõ ràng về tác động tích cực lâu dài đến kinh tế địa phương.

Người hâm mộ Mỹ bày tỏ thất vọng khi đội tuyển của họ tiếp tục dừng bước ở vòng 1/8. Việc Tổng thống Donald Trump can thiệp trong việc hủy bỏ thẻ đỏ cho cầu thủ chủ lực không thay đổi được kết quả cuối cùng. Khi cơn sốt lắng xuống, đội tuyển Mỹ thể hiện đúng năng lực và kỳ vọng của họ.

Bên cạnh đó, giá vé vào sân trận đấu được đánh giá rất cao so với các kỳ World Cup trước đã gây ra nhiều phản ứng dữ dội. Mặc dù vậy, lượng người sẵn sàng chi trả cho vé là khá đông, cho thấy World Cup ngày càng trở thành sự kiện dành cho những người có điều kiện kinh tế hoặc những người hâm mộ cuồng nhiệt.

Ngoài tầng lớp lao động, những cổ động viên từ các quốc gia khó khăn trong việc xin visa tiếp cận World Cup cũng bị loại trừ phần lớn khỏi các trận đấu. Một phần không nhỏ khán giả đến từ các cộng đồng người di cư và những người Mỹ ủng hộ đội tuyển từ các quốc gia trên thế giới đã giúp duy trì sức sống cho các sân vận động.

Bóng đá World Cup luôn cấm các hoạt động mang tính chính trị trong khuôn viên sân vận động theo quy định của FIFA. Tuy nhiên trong giải đấu này, khi các hoạt động chính trị xuất hiện, các nhà chức trách không có phản ứng ngay lập tức và sự kiện vẫn tiếp tục diễn ra bình thường.

World Cup lần này cũng chứng kiến một số đổi mới mang phong cách Mỹ như các đợt nghỉ giải lao uống nước và chương trình giữa hiệp trong trận chung kết. Những thay đổi này gây ra tranh luận khi một số người cho rằng chúng làm gián đoạn mạch trận và nhằm mục đích tăng quảng cáo trên sóng truyền hình. Song huấn luyện viên dùng các đợt nghỉ làm cơ hội thay đổi chiến thuật, và trong bối cảnh thời tiết ngày càng nóng lên, những đổi mới này có thể sẽ được duy trì trong tương lai.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.