Hình ảnh cá voi sát thủ đâm cá mặt trời đến nổ tung gây kinh ngạc

Nhà sinh vật học biển Erick Higuera từ Conexiones Terramar, đồng tác giả bài báo, cho biết hình ảnh con cá lớn bị vỡ thành mảnh khiến người xem kinh ngạc, nhưng đây không phải là hành vi "điên rồ" hay "tàn nhẫn" mà là biểu hiện của sự thích nghi sinh học rất đặc biệt của cá voi sát thủ. Hành động này có thể giúp các cá voi trẻ dễ dàng ăn con mồi cứng và lớn, hoặc đơn giản là một dạng trò chơi, vì cá voi sát thủ nổi tiếng với những biểu hiện chơi đùa với con mồi.

Kathryn Ayres, nhà khoa học tại Beneath The Waves, nhấn mạnh rằng cá voi sát thủ rất hay chơi đùa với thức ăn của mình. Ở các vùng biển trên thế giới, cá voi sát thủ đã được quan sát mang cá hồi như chiếc mũ trên đầu hoặc trẻ tuổi có thú vui phá hủy tàu thuyền. Nhà sinh thái biển Robert Pitman tại Đại học Oregon nhận định những con cá voi này giống như mèo, thích trêu chọc cả con mồi lẫn các vật thể khác không phải con mồi.

Ông Pitman giải thích rằng đây có thể là hành vi nhằm giải quyết khó khăn trong việc ăn các con cá mặt trời. Loài cá này có trọng lượng lớn, lớp da dày, chắc, dai và nhiều collagen, khiến chúng rất khó cắn xé. Hơn nữa, cá mặt trời có ít phần ăn được so với kích thước. Những con cá voi già hoặc trẻ con răng chưa phát triển, không thể dùng răng xé thịt thì hành vi này là một phương thức hiệu quả hơn để ăn con mồi khó nhằn.

Erick Higuera đồng tình, cho rằng cá voi sát thủ không có tay hay công cụ để xé thức ăn, do đó đâm mạnh con cá thành những mảnh nhỏ vừa ăn là cách làm rất thiết thực và hiệu quả.

Dù vậy, câu hỏi liệu đây là hành vi để giải trí vẫn còn bỏ ngỏ. Trong hai trường hợp được ghi nhận — một lần vào tháng 7/2024 bởi Kathryn Ayres và một lần vào tháng 9/2023 do một nhà điều hành du lịch ghi hình — hành vi được cho thấy có yếu tố xã hội, như một trò chơi thể thao, nơi một con cá voi giúp cho con khác đâm cá mặt trời. Điều này cũng có thể là cách các cá voi trưởng thành chuẩn bị thức ăn cho con non đang mọc răng.

Higuera cho rằng đây có thể vừa là hành vi nhằm ăn vừa là hoạt động xã hội vui chơi, nhưng vẫn cần thêm nhiều ghi nhận mới để có kết luận chắc chắn. Nếu như thấy các cá voi trưởng thành thực hiện mà không có cá voi non hoặc không ăn phần mồi bị đâm vụn thì có thể đây chỉ đơn thuần là giải trí.

Dù hai trường hợp được ghi nhận đều ở Baja California, Robert Pitman cho rằng cần nghiên cứu thêm xem liệu các đàn cá voi sát thủ ở những vùng khác trên thế giới có thể cũng thực hiện hành vi này hay không. Higuera cũng quan tâm đến giả thuyết đây là một kiến thức văn hóa đặc trưng chỉ có ở một số đàn ở khu vực đó. Động thái nghiên cứu sẽ giúp hiểu rõ hơn về sự đa dạng hành vi của loài động vật biển đáng chú ý này.

Robert Pitman, người không tham gia nghiên cứu, khen ngợi nhóm tác giả vì đã làm sáng tỏ tập tính này của cá voi sát thủ. Ông từng chứng kiến nhiều lần cá voi mang cá mặt trời giống như "một chiếc hộp pizza khổng lồ", nhưng chưa rõ chúng làm gì với con cá. "Có thể bây giờ tôi đã hiểu hơn," ông nói. Tuy nhiên, ông cảnh báo những người thích lặn ngắm cá voi sát thủ rằng nên cẩn trọng, tránh lâm vào tình cảnh bị những con cá voi này dùng làm "hộp pizza" thay vì quan sát thú vị.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.