Mỹ và Ả Rập Xê Út ký thỏa thuận phát triển năng lượng hạt nhân dân sự

Mỹ và Ả Rập Xê Út vừa ký kết một thỏa thuận quan trọng về hợp tác trong lĩnh vực năng lượng hạt nhân dân sự. Theo đó, các công ty Mỹ sẽ có cơ hội lớn để tham gia vào dự án hạt nhân đang phát triển tại Ả Rập Xê Út, đồng thời Washington cũng mong muốn duy trì sự kiểm soát đối với tiến trình phát triển này.

Thư ký Ngoại giao Mỹ Marco Rubio cho hay Washington ưu tiên để Riyadh phát triển chương trình hạt nhân thông qua hợp tác với phía Mỹ thay vì các quốc gia khác. Ông giải thích: "Khi các quốc gia quyết định phát triển chương trình hạt nhân dân sự, chúng tôi muốn họ làm điều đó cùng chúng tôi. Điều này cho phép chúng tôi ảnh hưởng đến hướng đi của chương trình". Ông Rubio khẳng định mọi thỏa thuận sẽ bao gồm các cam kết ngăn chặn chuyển đổi chương trình dân sự thành quân sự. "Bảo đảm tốt nhất là sự tham gia của công nghệ và các công ty Mỹ trong quá trình này", ông nhấn mạnh.

The New York Times nhận định thỏa thuận này khiến các chuyên gia về kiểm soát vũ khí hạt nhân lo ngại. Không giống thỏa thuận năm 2009 với Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) được xem là "tiêu chuẩn vàng" của việc ngăn chặn phổ biến hạt nhân, thỏa thuận với Ả Rập Xê Út không có các điều khoản giới hạn nghiêm ngặt đối với hoạt động làm giàu uranium. Ngoài ra, Riyadh cũng không bắt buộc ký "phụ lục bổ sung" của Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) cho phép thanh sát đột xuất các cơ sở hạt nhân.